Panorama

Blad 
 van 2380
Records 3081 tot 3085 van 11897
Nummer
1917, nr.17, 25 april 1917
Blad
10
Tekst
PANORAMA 10 (Vervolg van pag. 6). leed, lacht om de dikke tranen, die over de zachte wangetjes bibberen, lacht om héél de schreiende zoete weelde, die ze in haar armen houdt en die van haar en voor haar is. En nog altijd lachend nestelt ze het wezentje tegen zich aan, bergt het kleine kopje innig tegen haar borst, waar het gulzige mondje dadelijk zoekt naar voedsel. Maar dan zijn ook moedertje’s oogen niet meer droog. Julia Frank. DOODENWAKE E en bevende zucht gleed door de zwarte kamer; het was of hij slechts noode losgelaten werd uit een overvol gemoed, alsof er angst lag in dat bedwongen geluid ; angst om te bekennen, dat die ééne voorafging aan vele, vele andere, nog smartelijker. Prof. Dr. Not. M. VAN S. J. R. DE J. P. KUENEN. KEMENADE. MONCHY. Den 12en April herdacht Prof. Dr. J. P. KUENEN, sinds 23 Februari 1907 hoogleeraar in de Wis- en Natuurkunde aan* de Leidsche Universiteit, den dag waarop hij voor 25 jaar aan deze Universiteit promoveerde tot doctor in de wis- en natuurkunde. — Notaris M. VAN KEMENADE te Geemert hoopt 1 Mei a.s. zijn 50-jarig ambtsjubileum te herdenken. De jubilaris is lid v. d. Prov. Staten v. N.-Brabant en officier in de orde van Oranje-Nassau. — Te Rotterdam is in den ouderdom van 93 jaar overleden de heer S. J. R. DE MONCHY, oud-lid van de Prov. Staten. Een zacht geruisch van vrouwenkleeren volgde op dien zucht, en langzaam, voorzichtig, gleed een slanke figuur door de zwarte kamer, stond af en toe twijfelend stil, om zich ten slotte neer te laten naast het groote, zware ledikant, waar, onder de stille bedekking van een wit kleed, de doode lag — een jonge man. Dat was het eenige lichte punt in de donkere ruimte, een zwak-glanzende plek, die bescheiden het droefgeestige zwart trachtte te verven, die stil en vriendelijk lichtte over de groote smarteplek. Nu bewogen zich schuchter de handen der vrouw over dat lichte, rustten een wijle ter hoogte van het hoofd; dan trokken ze aarzelend aan de witte wade, die in dikke plooien nederlag over het roerlooze lichaam en waarboven nu in kalme schoonheid het mannenge.aat glansde. En verder gingen de handen ; ze streelden het hoofdhaar en de breede zoomen van het doodsheijid, totdat een ijzige koelte opkroop langs haar vingertoppen en de vrouw ze met een zachten kreet terugtrok en ze een oogehblik verborg in de zoele plooien van haar eigen gewaad. Maar het hoofd was zoo vredig en aantrekkelijk in die serene rust, dat de handen verlangden dat l eve aan te raken, en aarzelend kwamen ze weer aandrijven, liefkoosden de kanten van het kussen. Daar rustten ze even ; de vrouw boog zich voorover, als verzamelde ze moed voor een daad door zich te verzekeren van *s mans ontrefbare kalmte; toen legde zich een der handen plotseling op het marmer van zijn wang. De vrouw bleef daar een heelen tijd en ze zat bewegingloos, starend naar dat warme leven op dat ijskoude doode, alsof dat lichaamsdeel niet het hare was, maar iets heel vreemds en teers, dat ze den gestorvene had gegeven als troost. Eindelijk lag ook de andere hand op het kalme gelaat, maar niet zoo rustig bleef ze liggen als de eerste dat gedaan had. De vrouw keek nu naar haar eigen lange, zwart-bekleede armen, die zich uitstrekten over het witte bed en waaraan haar warme handen zaten, handen, waardoor het jonge bloed stroomde, en die desondanks dat lieve gelaat niet konden verwarmen. Dat was een vreeselijke SGhrik De vrouw voelde hem door haar lichaam opschokken naar haar hart, dat hij als toekneep in hardvochtigen greep. Haar mond ging open in starre verbazing en de oogen richtten zich in vertwijfeling naar haar witte handen, die zich in angst om het gezicht gingen klemmen en vergeefs trachtten het te warmen. En al wilder werden de hevige gebaren, tot het gelaat werkelijk scheen te leven door de vreeselijke onrust, die het beroerde. Maar de koude werd ijziger, zóó zelfs, dat de handen der vrouw er van verstijfden. Toen boog ze in radeloozen ijver haar hoofd nog dieper en haar warme, volle lippen persten zich op die eentonige koude, drukten tegen het wasbleeke vel, totdat ook haar mond als welkende bloem verbleekte in haar angstig gelaat. De kamer was nu vol zwijgenden angst, een angst, die het zwarte dreigend deed schijnen en als duizendpootig monster kroop door de hééle ruimte. De vrouw wilde vluchten, maar ze kon niet. Ze wist niet, waarheen te richten haar weigerende voeten, omdat overal dat beest loerde met onzichtbare oogen. Ze trachtte te denken, kalm te denken, dat dit een onmogelijkheid was, dat niets haar kón beletten weg te gaan — er was immers geen dier, noch iets anders om bang'voor te zijn ! — maar haar gedachten vertroebelden reeds in den aanvang, en met afgrijselijke zekerheid voelde ze, hoe langzaam, heel langzaam, het monster opkroop tegen het bed en haar eigen lichaam, voelde ze de onzichtbare pooten drukken tegen haar beenen, haar knieën, haar borst en eindelijk haar hals. Nu begon ze te worstelen met het beest en ze streed een vreeselijken strijd, hoewel geen lid aan haar zich verroerde en de stilte dieper en dieper om haar heen viel. Een enkele maal meende ze te zullen overwinnen, dacht ze haar keel bevrijd van dien helschen greep ; dan herademde ze een oogenblik en keek naar den doode, ais om zich te overtuigen, dat de vreeselijke vijand hem niet aangevallen was, maar plots knelde weer het monster om haar lichaam, deed haar sidderen onder zijn walglijken last, en met hernieuwde kracht zette ze den strijd voort. Kalm staarde de doode naar dit tooneel met zijn halfgesloten oogen, vredig lachte de mond onder de kleine blonde snor. Hij wist van geen vijand, van geen monster, en hij zag slechts de zwarte gedaante daar voor zijn bed, zag haar roerloos en gebogen. En heel de lieflijkheid van zijn hooge rust deed hij uitstroomen naar haar, deed hij ais balsem vloeien in de wonden van haar smart, totdat de omgeving scheen te lichten en te tintelen van troost en het monster langzaam week. Weer ruischte nu een bevende zucht door de kamer, maar J. HUDlG.t P. KEG Czn.I 4. W. P. KENNIS.t De heer J. HUDIG te Rotterdam, een zeer bekende figuur in scheepvaartkringen, herdacht 16 April het feit dat hij vóór 60 jaar lid werd der firma Hudig & Veder. — Te Middelburg is op 68-jarigen leeftijd overleden de heer P. KEG CZN., oud-directeur van het Postkantoor aldaar. De overledene was ridder in de orde van Oranje-Nassau. — In den ouderdom van 82 jaar is te ’s-Gravenhage overleden de heer J. W. P. KENNIS, gep. Hoofd-Ingenieur van den Waterstaat N.O.I. de angst was er uit verdwenen. De vrouw bewoog zich schuchter, strekte voorzichtig haar armen uit, zich blij verwonderend, dat ze niet gegrepen werden en ze de macht had, ze weer in haar schoot te bergen. En een stille vreugde over deze verlossing kwam over haar, trilde warm op in haar zwaar-kloppend hart. Ze wendde het hoofd naar den doode en zag het dierbare gelaat als in stralenkrans, schoon en edel. Het monster was nu voorgoed verdwenen; de kamer geleek een kerk in avondstond, zoo hoog-rein en vredig. Teeder nam de vrouw de weggezonken plooien van de lijkwade en spreidde ze over de handen en de borst van den man, zoodat alleen het hoofd nog lichten bleef en vriendelijk wenkte. Dan blikte ze rond in de rouwkamer, waar alles zwart was en toch niet somber meer; een behaaglijke rust kwam over haar, een zich-veilig-voelen in die donkerte, zoo naast haar doode, en met berustend gebaar vouwde ze haar handen, die ze zachtjes te rusten legde in haar zwarten schoot. Julia Frank. „ONZE VLOOT”. Verleden week had in het Concertgebouw te Amsterdam een bijeenkomst plaats van de Amsterdamsche afdeeling der Vereeniging „Odzf Viww* ; die bijgewoond werd door de leden van het comité „Indië Weerbaar’. Voor dezen propaganda-avond was een groote belapr~ .vjing.
PDF
Nummer
1917, nr.17, 25 april 1917
Blad
11
Tekst
II PANORAMA DE VERWOESTING IN NOORD-FRAN KRIJK. Concy le Chêteau, een oud Fransch kasteel, dat door de Duitschers bij hun terugtocht met den grond gelijk gemaakt werd. — Opdat men niet met een anti-Duitsche pen werd geschreven, stellen wij er prijs op hier te verklaren, dat beide foto’s ons van Duitsche zijde werden gezonden het aldus luidende bijschrift door de afdeeling Pers van den Duitschen generalen staf ter publiceering zijn toegeiaten. Hierboven brengen wij een tweetal foto’s van zal veronderstellen, dat dit onderschrift door ons en dat èn de foto's èn GOUV.-GEN. VON BISSING.t Woensdagavond 18 April is Freiherr von Bissing, sinds 30 November 1914 gouverneur-generaal van België, overleden. Eenige maanden geleden was hij door een ernstige longontsteking aangetast, waarvan hij met de uiterste krachtsinspanning de gevolgen trachtte te bestrijden, zoodat hij tot kort voor zijn dood zijn functie bleef vervullen. DE TURKSCHE BIJZONDERE MISSIE TB BERLIJN, die met de overbrenging van een eeresabel aan den Duitschen keizer belast was. De foto geeft de missie in het Hotel Adlon te Berlijn. Vooraan op de sofa, links, de oudste zoon van den sultan, Prins Zia Eddin Effendi. GENERAAL ALEXËJEF, die nè de revolutie werd benoemd tot waarnemend opperbevelhebber van alle Russische legers, heeft thans van de voorloopige regeering de telegrafische mededeeiing ontvangen, dat hij definitief is benoemd tot opperbevelhebber. DE STRIJD IN NOORD-FRANKRIJK. Een totaal verwoest gedeelte van La Bassée. Van het geheele stadje is geen huis meer bewoonbaar. PARADE VAN SPAHIS TE SALONIKI. De vaandeldrager der Spahis met zijn wacht, die allen lange haren dragen.
PDF
Nummer
1917, nr.17, 25 april 1917
Blad
12
Tekst
PANORAMA No. ZEVENTIEN UIT HET ENGELSCH VAN LOUIS TRACY HOOFDSTUK IX. (Vervolg). Forbes was hem een eindje voor en stond ongeduldig op hem te wachten, toen een heer haar naderde en haar aansprak. ,,Juffrouw Forbes, geloof ik/’ zei hij, zijn hoed afnemend. Ja,” antwoordde zij, buiten adem, omdat de kleeding van den man, voor hij nog een woord sprak, haar deed denken dat hij een dokter was. Hij zag eruit als een vreemdeling, en lispelde. ,Ik ben de assistent van Dr. Sinnett,” zei hij, ,,en hij heeft mij gestuurd om U naar ’t hotel te brengen. Pit is zijn auto. Wilt U gauw meegaan?” Hij wees op een mooie limousine, die aan den uitgang stond, en in zijn verlangen om beleefd te zijn, duwde hij ’t meisje haast naar ’t open deurtje. Onwillekeurig stribbelde zij tegen, en keerde zich om, om de zaak aan Theydon uit te leggen, die net denCerberus aan den uitgang overreed had en haar achterna snelde. ,,Mijnheer Theydon ...” begon zij. ,,Er is heusch geen tijd om te wachten,” zei de assistent van Dr. Sinnett gebiedend. Opdat oogenblik kwam Theydon aanzetten. Hij was uit zijn humeur en hij keek den dokter niet zóó nauwkeurig aan als verwacht kon worden van iemand, die vermoedt dat er bedrog in ’t spel is. „Wat is er nu ?” vroeg hij. „Deze heer is door Dr. Sinnett gestuurd om mij naar ’t hotel te brengen,” zei Evelijn, „’t Is nu misschien beter dat U op Mijnheer Handyside wacht en op Uw gemak volgt.” „Ik ben een stijfkop,” zei Theydon die probeerde onbevangen te lachen. „Ik heb besloten U veilig en wel naar de plaats van Uw bestemming te brengen, en ik weiger U nu te verlaten. De dokter wil mij zeker wel naast den chauffeur laten zitten.” Toen keek hij voor den eersten keer den onbekende aan, en hij was ontzet toen hij ontdekte, dat de man, niettegenstaande zijn keurige kleeding als dokter, tien Chinees was. Bovendien had deze Chinees een wit litteeken aan den linkerkant van zijn gezicht, en stonden zijn oogen horizontaal, een zeker bewijs van een Mandsjou-afkomst, want alle Zuidelijke Chineezen hebben schuine Mongoolsche oogen. Hoewel voorbereid op verraad, bracht de doorzichtigheid van ’t plan hem in de war, en hij stootte de eerste woorden die hem in de gedachte kwamen, uit: „Ben jij Wong Li Fu ?” Haast onwillekeurig voelde zijn hand naar den zak, waarin zijn revolver* zat. Als antwoord kreeg hij een hevigen slag tegen zijn keel en viel languit neer. De aanval was zóó plotseling, dat hij er geheel onvoorbereid op geweest zou zijn — ware het niet, dat een blik van schrik en spijt in de donkere oogen hem even gewaarschuwd had. Daardoor kon hij zich gelukkig redden door een lichte achterwaartsche beweging; later hoorde hij, dat zijn aanvaller een meester in ’t jiu-jitsu was, en dat die gemeene slag bestemd was de zenuwen te verlammen, die om den Adamsappel heenloopen. Als de stomp met volle kracht aangekomen was, zou hij minstens den verderen dag onbekwaam geweest zijn, terwijl de mogelijkheid niet uitgesloten was, dat het ongeluk een doodelijken afloop gehad zou hebben. De Chinees greep onmiddellijk het ontstelde meisje stevig vast en was op ’t punt haar in den automobiel te gooien, toen een dikke, groote man zich in den strijd mengde, en den ellendeling bij zijn nek en arm vastgreep. „Houd op!” zei hij gebiedend. „Laat die dame los, of ik sla je dood !” Intusschen was Theydon ook weer op de been, en snelde den Hoofd-Inspecteur Winter te hulp, die op wonderbaarlijke wijze op ’t rechte oogenblik uit de lucht was komen vallen. Toen de Chinees zag, dat hij groot gevaar liep o’m gepakt te worden, liet hij Evelijn los, wrong zich los door een anderen worstel-truc, smeet het meisje in Winter’s armen om hem zóó tegen te houden en sprong in den auto, die wegvloog met 12 een snelheid, welke aantoonde, hoe geheel de chauffeur één met zijn meester was. Natuurlijk verdrongen zich de menschen, die uit het station kwamen, versterkt door de lanterfanten, die altijd in zoo’n buurt gevonden worden, bij massa’s óm Evelijn Forbes en haar twee beschermers. Zoo’n merkwaardige schermutseling móest de aandacht van de menigte wel trekken ; weinigen hadden ’t begin gezien, omdat er niets gewoner en alledaagscher in een luxe-plaats als Eastboume is dan dat een mijnheer in gekleede jas met een hoogen hoed, een goed-gekleede dame helpt instappen in een automobiel. Het eerste gevoel dat er iets vreemds aan de hand was ontstond door Theydon’s val. Daarna volgde alles snel op elkaar, en de meerderheid der toeschouwers dacht dat Winter Theydon tegen den grond had gegooid, terwijl de laatste, toen hij trachtte Wong Li Fu achterna te hollen, tegengehouden werd door een goed-bedoelenden kruier. ’t Ergst van alles was dat Theydon geheel niet in staat was om te spreken. Hij kon niets doen dan hevig gesticuleeren, daaruit begreep Winter volkomen, dat de eerste zorg moest zijn om den Chinees te beletten te ontsnappen. De Hoofd-Inspecteur schikte zich echter in het onvermijdelijke. De limousine had een krachtigen motor, en de eenige voertuigen die te krijgen waren om hem te achterhalen waren eenige oude huurrijtuigen. Hij noteerde het nummer, en meer kon hij op dat oogenblik niet doen. Bovendien was Evelijn Forbes, die zich stevig vastgegrepen voelde door een langen dikken man, dien zij nog nooit van te voren gezien had. meer verontwaarHET EERSTE PADVIN DERS-CLU BHUIS „DE WIGWAM” TE ’S-GRAVENHAGE, GEOPEND. Zondag 15 April werd het padvinders-clubhuis „De Wigwam”, behoorende aan de Baron-v.-Pallandtgroep der Vereeniging de Nederl. Padvinders, afd. Den Haag, geopend. Dit eerste clubhuis is gelegen te midden der duinen, aan den Kweekerijweg te Den Haag. Geheel uit denneboomen vervaardigd, doet het eenigszins denken aan een Canadeesch blokhuis, dat men dan ook werkelijk gedeeltelijk heeft nagevolgd. Het is kosteloos ontworpen en uitgevoerd door den Haagschen architect, den heer A. C. Meyer, vader van een der padvinders van die groep. De heer J. F. Schaap, die, wat wel opmerkingswaard is, zijn geheele leven aan de padvindersbeweging wijdt, bewoont het clubhuis; genoemde heer is tevens leider van den troep. Z.K.H. Prins Hendrik, die zich bijzonder voor het intieme leven der troepen interesseert, heeft toezegging gedaan dezer dagen het blokhuis persoonlijk in oogenschouw te komen nemen. Onze foto geeft het Clubhuis „De Wigwam”; links voor den ingang ziet men Baron van Pallandt van Eerde, beschermheer dezer groep en daarnaast den Heer A. C, Meyer. gekwetst. Zich losmakend uit de handen detective, keerde zij zich vragend tot digd dan van den Theydon. „Is iedereen opeens gek geworden ?” zei zij heftig. „Wat beteekent dit ? Weet U, wie die man was ? En waarom probeerde hij mij in zijn auto te krijgen ?” Theydon, die langzamerhand weer op adem kwam, stamelde dat hij over een paar minuten alles duidelijk zou maken. Toen zei hij hijgend tot Winter : „Dat is WTong Li Fu—-de man, dien ze zoeken—voor No. 17!” „We zullen ’m wel krijgen,” was ’t brommige antwoord. „Gaat U en Juffrouw Forbes nu maar naar het hotel.” Bijna nog verbazingwekkender dan Winter’s verschijning was ’t feit, dat hij op de hoogte was van het doel van hun reis. „We moeten hier vandaan,” ging hij voort, terwijl hij vertoornd rondkeék naar den kring van nieuwsgierige gezichten. „Hoor eens !” riep hij uit tot een politieagent, die trachtte zich een weg te banen door de menschenmassa, „laat deze volte uit elkaar gaan en stuur ons een rijtuig !” De politieagent scheen geneigd iets op deze instructies tegen te hebben, maar een woord in zijn oor, toen hij Winter bereikt had, had toovermacht, en spoedig had hij de menigte uit elkaar gejaagd. Er werd een rijtuig aangeroepen, en Evelijn Forbes zat er al in, toen Theydon zich den Amerikaan herinnerde. Hij keek om zich heen, maar kon hem nergens ontdekken. „Waar is Handyside ? ” zei hij, en ’t kostte hem nog erg veel moeite om de woorden uit te spreken. — „Is dat die heer die met U mee uit Londen is gekomen ? ” vroeg W’inter. „Ja.;— ’t Is een Amerikaan.” „Nu, ’t kan zijn dat hij geschrokken is en den kortsten weg terug naar de Vereenigde Staten heeft genomen. Hij is nergens te zien.” „O, Mijnheer Theydon, laten we nu astublieft naar ’t hotel gaan,” smeekte Evelijn. Zij zag bleek en voelde de reactie na de opwinding van het standje. Onwillig stapte Theydon, door Winter gevolgd, het rijtuig in ; hij was nu zeker, dat er heelemaal geen reden was voor het meisje om zich over haar moeder ongerust te maken — ten minste wat haar ziekte betrof. „Het eerste wat ons te doen staat,” zei de HoofdInspecteur toen zij onderweg waren, „is deze jonge dame, die ik wel denk dat Juffrouw Forbes is, te verzekeren, dat zij waarschijnlijk door een valsch telegram naar Eastboume gebracht is, en dat haar moeders gezondheid niets te wenschen overlaat. Ten tweede — waarom wordt Wong Li Fu aangeduid als de persoon, dien ze zoeken in verband met den moord in de Innesmore Mansions ; en ten derde, wat heeft Mijnheer Handyside met de zaak te maken ? ” „Ik kan — nog niet spreken,” hijgde Theydon schor. „Over een paar minuten — zal ik — U alles vertellen.” Het was niet eerder tot Evelijn doorgedrongen dat haar opgeworpen kampioen zich ernstig pijn gedaan had. Het deed haar zeer ontstellen, en ze wilde direct naar den dichtstbijzijnden dokter met hem gaan. Maar hij lachte, en poogde haar yrees tot bedaren te brengen door haar toe te fluisteren/ dat hij spoedig geheel hersteld zou zijn. Het was. prettig te weten, dat hij er in geslaagd was haar uit een vaag, maar niet minder doodelijk gevaar te redden ; toch was hij op ’t oogenblik eigenlijk het meest vervuld met het verdwijnen van Handyside. Wat was er van hem geworden ? Het was meer dan onzipnig om te denken dat hij op de een of andere manier met de Jonge Mandsjou’s in verband stond. Maar waarom was hij dan niet komen opdagen aan het station ? Theydon kon er geen verklaring voor vinden. Hij leunde achterover in het rijtuig en sloot zijn oogen. Er zijn werkelijk oogenblikken in ’t leven waarop het een uitkomst zou zijn flauw te vallen ! HOOFDSTUK X. Eenvangst aan beide z ij d e n. Hoewel Theydon heel sterk was, had die slag tegen zijn keel hem bijna bedwelmd. De poging die hij gedaan had om dadelijk weer op te staan en hulp te bieden om den man te vangen, dien hij als een soort moorddadigen maniak beschouwde, had buitendien veel van zijn zenuwen gevergd, en ’t is mogelijk dat hij werkelijk een paar seconden zijn bewustzijn verloor. Waarschijnlijk veranderde hij ook even van kleur, want het eerste wat hij weer hoorde was, dat Evelijn met een angstigen klank in haar stem uitriep : „Mijnheer Theydon is heusch erg ziek. We moeten probeeren hem bij te laten komen.” Toen opende hij zijn oogen en keek haar peinzend aan. Dat was een goed geneesmiddel — van dat oogenblik af, werd hij spoedig beter. Winter beschouwde de inzinking van den jongen man uit een kalm, critisch oogpunt. „U hoeft U niet ongerust te maken; Juffrouw Forbes,” verzekerde hij het geagiteerde meisje. „Onze vriend is net aan ’t gevaar ontkomen om bewusteloos, zoo niet dood geslagen te worden. Hij was op zoo’n gemeenen aanval allesbehalve voorbereid. Die schurk heeft me werkelijk verrast; anders zou hij mij niet zoo als een aal door mijn vingers zijn geslipt. Den volgenden keer zullen Mijnheer Theydon of ik dat zaakje wel met hem in ’t reine brengen.” Theydon grinnikte en knikte. Hij duidde met zijn oogen aan, dat Winter Evelijn Forbes moest vertellen, dat zij maar juist er aan was ontkomen om het slachtoffer van dien ellendeling te worden. Hoe verward zijn gedachten waren — drong toch ’t bewustzijn tot hem door dat de politie beter thuis was in de geheime geschiedenis van de misdaad in de Innesmore Mansions dan hij van ze gedacht had vóór zijn eigenaardige ontmoeting dien ochtend met Furneaux.
PDF
Nummer
1917, nr.17, 25 april 1917
Blad
13
Tekst
13 PANORAMA De Hoofd-Inspecteur haastte zich om deze meening van hem te rechtvaardigen. ,,U moet wel gedacht hebben, dat de wereld plotseling op d’r kop ging staan/' zei hij lachend tegen de verbaasde en ontstelde Evelijn, alsof de vreemde gebeurtenissen aan het station doodgewone zaken waren. ,,Als Mijnheer Theydon zijn spraak weer terugheeft, zal hij ons vertellen, hoe hij er aan kwam te vermoeden, dat er een poging gedaan zou worden U vandaag te ontvoeren. Dat ik tusschen beide kwam was slechts ’t gevolg van mijn eigen redeneering. U moet weten dat ik de vertegenwoordiger van de crimineele instructie ben — of Scotland Yard, zooals ’t gewoonlijk genoemd wordt — en ik heb een reden om te gelooven, dat Uw vader op ’t oogenblik en al sinds eenigen tijd het voorwerp van onaangename attenties van een politieke vereeniging in China is, waarvan de leden niets meer of minder dan fanatieke misdadigers zijn. Waarschijnlijk hoort U nu na£ voor den eersten keer van deze zaak. Ongetwijfeld is ’t de wensch van Uw vader geweest zulk onrustbarend nieuws voor U en Uw moeder geheim te houden. Maar nu moet er een eind gemaakt worden aan die politiek van geheimhouding. Die brutale aanranding van vandaag is een waarschuwing. Ze zullen wel op nieuwe plannen broeden. Als U voldoende beschermd wilt zijn, moet de politie Uw volle medewerking hebben. Ik geef U oprecht toe, dat ikzelf, met al mijn ondervinding, een paar minuten geleden niet op mijn hoede was. Als Mijnheer Theydon dien Chinees niet opgehouden had — wiens naam hij, denk ik, van Uw vader gehoord heeft — geloof ik niet, dat ik U bijtijds had kunnen bereiken.” „Is dat de beteekenis van het kleine ivoren doodskopje, dat mijn vader vanochtend aan ’t ontbijt ontvangen heeft?” zei Evelijn buiten adem. Winter’s oogen schitterden. Géén vraag had een helderder licht kunnen werpen op de diepten van een misdaad, die ieder dergelijk geval dat in den laatsten tijd in Engeland plaatsgegrepen had, wat omvang en belangrijkheid betreft, beloofde te overtreffen. ,,Ongetwijfeld,” zei hij. ,,Natuurlijk heb ik Uw vader nog niet gesproken, inaar we hebben hier een uitstekend informatie-bureau,” en hij legde vriendelijk zijn hand op Theydon’s arm. „Wat mij betreft, ik heb ongemerkt Uw huis laten bewaken — U begrijpt hoop ik wel, voor de bescherming van de bewoners — en ik heb ’t ook zóó geregeld, dat alles wat ongewoon was, in den vorm van telegrammen of boodschappen door de telefoon,” — hier keek hij lachend naar Theydon — „aan Scotland Yard gemeld moest worden. Daardoor hoorde ik bijna even spoedig als U van Uw moeders plotselinge ongesteldheid, en ik reisde met _U mee naar Eastbourne, met ’t plan ’t hotel tegelijk met U te bereiken en mij ervan te vergewissen of Uw moeder werkelijk ziek was. Ik heb U op ’t perron aan ’t Victoria Station gezien en dacht wel, dat U Juffrouw Forbes was. Maar in mijn vak nemen we nooit maar zóó iets aan, en dus wachtte ik tot ik een onderhoud met den hotelhouder kon hebben. En nou zitten we hier ! Ik raad U aan geen woord over de ziekte van Uw moeder te reppen. Als, wat ik stellig geloof, U merkt, dat zij zich in goede gezondheid bevindt, kunt U Uw plotseling bezoek verklaren door te zeggen, dat Mijnheer Theydon en ik iets belangrijks te vertellen hebben, wat volkomen juist zal zijn, daar ik van plan ben er zeer op aan te dringen, dat wij allemaal met den trein naar Londen terugkeeren.” volgenden Het rijtuig hield op. Om te laten zien, dat hij weer heelemaalin orde was, maakte Theydon, die het dichtst bij het portier zat, het open, stapte uit, en hielp Evelijn bij ’t uitstappen. Weer gerust wat hem betrof, lachte het meisje even, en een blosje kwam in haar wangen. Iedereen, die 'ze zag aankomen, zou ze voor gewone bezoekers aangezien hebben. Evelijn Forbes was een allerliefst jong meisje, eenvoudig, maar kostbaar 'gekleed; Theydon een galante ridder, en Winter een welvarende man uit de City, die waarschijnlijk hield van wedrennen en de fazantenjacht. Het zou al een heele slimme opmerker geweest moeten zijn, die uit hun gedrag afgeleid had, dat ze net aan een groot gevaar ontsnapt waren. Toch hield Winter een oogje op Theydon, nadat Evelijn Forbes de stoep van het hotel opgeloopen was, en hij voelde zich verlicht, toen hij zag, dat de jonge man zonder hulp kon loopen. „Houd niets achter,” zei hij zacht, toen zij het meisje met bedaarder tred volgden. „We moeten die vrouwen zoo’n schrik aanjagen, dat ze ons volkomen gehoorzamen. Heeft Furneaux Forbes nog te pakken gekregen ?” r Theydon knikte. „Dat is goed. Spreek niet. Ik kan wei raden wat er gebeurd is . Maar, hoor eens, wie is die Handyside — alleen maar een kennis ? ’ ’ Nog een knik. „Hebt U hem toevallig ontmoet en hem als excuus gebruikt om naar Eastbourne te gaan ? Ik begrijp ’t. Hierdoor verdwijnt er een lastige pion van het schaakbord.” „Maar dat is niet zoo,” hijgde Theydon. „Hij moest hier zijn. Ik begrijp niet — wat er met hem gebeurd is.” „Hij zal wel weer komen opdagen — ’t is immers een Amerikaan ? Dat dacht ik wel. Er waren enkele, maar toch zekere aanwijzingen daarvoor — zijn gezicht, zijn loop, zijn figuur. Wat voor kleeren ze ook dragen — je kunt het type toch dadelijk herkennen.” In het hotel vonden ze Evelijn Forbes aan ’t praten met den hotelhouder. Zij riep hun dadelijk toe : „Moeder is naar Beachy Head gegaan. Zij en haar DE SOERABAIASCHE HAVENPOLITIE. De havenpolitie in Indië’s eerste koopstad is zeer goed georganiseerd. Op de foto hierboven ziet men een der snelle politiebootjes, die overal zijn, waar het noodig is. Hieronder: De havenpolitie langszij van de „Sindoro” bij het uitladen van prauwen. kennissen worden om een uur of zes terugverwacht. Zullen we een kopje thee drinken ? Het geeft niets om haar te volgen. Zij gaat al weer terug, vóór wij daar kunnen zijn.” „Ik hoop dat Mevrouw Forbes het goed maakt ? ” zei Winter terloops. „Ja, Mijnheer, Mevrouw maakt ’t best,” zei de hotelhouder, terwijl hij met een gebaar aanduidde, dat niets anders te verwachten was van een der talrijke gasten van het Royal Dëvonshire Hotel. Evelijn bestelde de thee in haar moeders zitkamer. Toen zij veilig achter de gesloten deur zaten, onderzocht Winter Theydon’s keel. Behalve een kleine zwelling en aan den buitenkant eenige kneuzing, was het ringkraakbeentje - door de meeste menschen met den naam van Adamsappel bestempeld — blijkbaar niet beschadigd, en Theydon zei nu zelf, dat de slag niets geweest was. hoewel men een zekere schorheid in zijn stem kon hooren en hij ’t raadzaam achtte héél zachtjes te spieken. Evelijn Forbes luisterde met onverholen verbazing toen hij alles vertelde wat er dien dag gebeurd was. In ’t begin drong het gewicht van de zaak nog niet tot haar door, maar doordat Winter van tijd tot tijd vragen stelde en opmerkingen maakte en Theydon een enkel tusschenzinnetje zei speciaal tegen haar, begon zij te begrijpen hoe ontzettend het complot was. waarvan haar vader het voornaamste doel was. In deze crisis spreidde zij een bewonderenswaardige zelfbeheersching ten toon. Zij voelde bij intuïtie, dat enkele gapingen in het relaas later wel aangcvuld konden worden, terwijl het van het grootste belang was, dat de detective zoo spoedig mogelijk de onthullingen die dien ochtend nog verder gemaakt waren, zou hooren. Wat Winter betreft, hij stelde zeer veel belang in ’t gedrag van Furneaux, op ’t oogenblik dat Forbes de Innesmore Mansions verlaten had. Op zijn horloge kijkend, stond hij op toen er aan Theydon’s verhaal een eind kwaïh. „Ik zal even Scotland Yard gaan opbellen,” zei hij. „’t Kan zijn, dat er nieuws is. Als Furneaux flink aan den gang is, moet ’t al een heele slimme vos zijn, die hem ontglipt. Ik wou alleen maar, dat U en ik samen van Victoria gereisd hadden, Mijnheer Theydon; Wong Li Fu zou dan nu in hechtenis zijn. Maar we zullen hem nog wel krijgen. Als hij in dien auto naar Londen gaat, wat ik wel denk, is er zelfs nog een kans dat hij in de voorsteden aangehouden wordt. Ik zal daarvoor gaan zorgen.” Met Evelijn Forbes alleen gebleven, werd Theydon plotseling sprakeloos. De man, die allerlei soorten luchtige conversatie kon verzinnen voor de personen in zijn romans, pijnigde zich nu tevergeefs af om iets te zeggen, dat haar als zij scheidden, in ’t geheugen zou blijven. En hij wist, hoe ’t kwam dat zijn geest zoo afgestompt was. Hij had Evelijn slechts drie keer in drie dagen gezien, had haar slechts twee maal gesproken, en was toch al hopeloos verliefd op haar. Hij, die zoo dikwijls en zoo boeiend de groote passie in een menschenleven had beschreven, was nu zelf ’t slachtoffer van de liefde geworden, om slechts te gevoelen hoe ongelooflijk bespottelijk en onmogelijk het wild verlangen was, dat in zijn hart ontstaan was. Hier, naast hem, vriendelijk en medelijdend, zat de „eenige vrouw in de wereld”; toch voelde hij zich verlegen en niet op zijn gemak, en nam zijn toevlucht tot het uitdrukken van zijn ongerustheid over Handyside, een man, die zich heusch wel uit het doolhof van Eastbourne zou redden ! Natuurlijk schreef het meisje die onsamenhangende opmerkingen aan zijn toestand toe. In werkelijkheid zat hij een vergelijking te maken tusschen haar rijkdom en zijn eigen betrekkelijke armoede, en zichzelf aan ’t verstand te brengen dat hij zich niet als een ijdelen gek moest aanstellen ! „Gelooft U niet, dat U een dokter moest laten halen ?” vroeg zij zacht. „O, neen,” haastte hij zich haar gerust te stellen. „De uitwerking van dien slag gaat al weg. Over een uur zal ik ’t nauwelijks meer voelen. Ik vrees, Juffrouw Forbes,” waagde hij het er aan toe te voegen, „dat ais deze schurkenbende gepakt is, zooals zeker wel gebeuren zal nu de Engelsche politie er zich mee bemoeit, U onze korte kennismaking zult vereenzelvigen met de eenige donkere dagen in Uw bestaan.” „Waarom zegt U dat?” vroeg zij. „Omdat ik wel moet toe geven, dat als ik Maandag niet bij U gedineerd had, vele, zoo niet alle, wonderbaarlijke gebeurtenissen van de laatste zes en dertig uur niet gebeurd hadden kunnen zijn.” „Dat ben ik niet metU eens—heelemaal niet,” bracht zij met nadruk uit „De detective heeft zelf gezegd, dat de Jonge Mandsjou’s al sedert ’t begin van ’t jaar naar ’t bewijs aan ’t zoeken zijn van Vaders betrekking tot de Opstandelingen, en hij is eerlijk genoeg geweest, ons te vertellen, dat als U er niet geweest was, die vreeselijke Wong Li Fu mij in zijn auto gekregen zou hebben. Neen, Mijnheer Theydon, onze ontmoeting is allergelukkigst geweest. Denk U eens in, dat ik werkelijk ontvoerd was, en naar de een of andere eenzame plaats gebracht was, waar ik gevangen gehouden zou worden, of zelfs vermoord?” Theydon wilde niet, dat zij zich in zulke afschuwelijke dingen verdiepte. Hij rilde bij de gedachte aan wat haar lot zou zijn als zij ooit in de handen van die schurken viel. Zij beschouwde de misdaad in de Innesmore Mansions No. 17 blijkbaar als ’t gevolg van den een of anderen politieken onlust in het verre Shanghai Het was niet bij haar opgekomen, dat een ongelukkige vrouw vermoord was alleen maar als waarschuwing voor haar vader van ’t lot, dat hem en de zijnen wachtte, als hij niet toegaf aan den eisch van de reactionnaire partijinChina,en eenige honderden van de leiders in dat ongelukkige land aan hun wraak zou overgeven. (Wordt vervolgd).
PDF
Nummer
1917, nr.17, 25 april 1917
Blad
14
Tekst
PANORAMA 14 De BosboomExpositie oo werd dan Zaterdag in „Pulchri Studio*’ in den Haag de Bosboom-tentoonstelling geopend. Het is eigenlijk alweer de tweede, want reeds in Februari was er in Amsterdam eene, zij het ook veel kleinere, Bosboom-tentoonstelling in elkaar gezet in het gebouw van den Larensehen Kunsthandel. De aanleiding tot deze tentoonstellingen is de honderdste geboortedag van den kunstenaar. Wellicht zullen sommigen het bejammeren dat reeds te Amsterdam een gedeelte van ’s meesters werken afzonderlijk te zien was, en hadden dezen er de voorkeur aan gegeven één enkele tentoonstelling te zien van alles wat maar eenigszins van den meester bij eenen te krijgen zou zijn, . .. maar ik verzeker u, dat over de belangstelling bij de opening niet te klagen was; en wat den omvang dezer tentoonstelling in den H^ag aangaat, is er al evenmin reden tot ontevredenheid. De verzameling, op deze „officieele” tentoonstelling te zien, is zeer uitgebreid (220 werken), en zeer merkwaardig; zij geeft een enorm goeden kijk op dit nobele en arbeidzame kunstenaarsleven! Dat er na de tentoonstelling in Amsterdam nog zulk een rijke collectie overbleef, zal niemand verwonderen, die kennis nam van het onderzoek, door Bosboom’s levensbeschrijver, den heer Mr. H. F. W. Jeites, ingesteld. Mr. Jeites vond alleen in ons land 140 schilderijen, 312 aquarellen en teekeningen, tezamen dus reeds ruim 460 werken, en men moet hierbij nog bedenken, dat onder één nummer soms een heele reeks aquarellen en teekeningen wordt opgegeven. Verder dient men in het oog te houden, dat een groot deel van Bosboom’s werk in Amerika, Engeland en elders is, zoodat er vermoedelijk nog vele honderden stukken aan de genoemde 462 zijn toe te voegen. Welk een werkzaam kunstenaarsleven, niet waar? De tentoonstelling in den Haag heeft ook daarom een officieel karakter, wijl Bosboom eigenlijk een echte Hagenaar was. Op 18 Februari 1817 in die stad geboren, studeerde hij aldaar onder leiding van den tooneeldecoratie-schilder Van Hove. Hij verbleef een groot gedeelte van zijn leven in den Haag, huwde er met mejuffrouw Toussaint, die als mevrouw Bosboom-Toussaint een grooten naam als romanschrijfster verwierf, en stierf den 14en September 1891 in die stad. En Bosboom behoorde niet slechts door zijn geboorte en inwoning tot den Haag, maar was een geestelijk representant van haar; was hij niet een der meest schitterende vertegenwoordigers der De commissie voor plaatsing der groote Bosboom-tentoonsteiling in „Puichri-Studio”. V. l.n.r. de heeren: Haverman (staand); Mr. Van Haeften (zittend); Van der Weeie (staand); Ter Meulen en Prof. Martin (beiden zittend.) ,,Haagsche” schooi? Ga eens zien in het Mesdag-museum, en zeg mij of hij van de Hollanders temidden der groote Franschen wellicht nog niet het rijkst en het machtigst aandoet? Hier in ,,Pulchri” komen de waardevolle stukken uitnemend tot hun recht. Met zeer veel moeite werden zij door prof. Martin en mr. H. F. W. Jeites van overal bijeenengezocht, en met smaak en kennis werden zij gegroepeerd; en wat niet minder waardeering verdient : men krijgt er een inzicht in den groei van dit kunstenaarstalent. Men ziet er b.v. hoe in de oudere werken de schilderwijze nog lang niet zöö zeker en zoo vaardig was, en met name in de kerkintérieurs nog wat angstvallig, nog wat te zeer vasthoudend aan de lijnen der architectuur, maar allengs, ge ziet het bij aandachtig beschouwen der latere werken — allengs maakt hij zich los van die schoolsche nauwgezetheid en met een groote zelfverzekerdheid zet hij met eenige groote hoofdlijnen de gewelven en pijlers ineen. En om die hoofdlijnen bloeit en leeft het prachtige licht, als welig loover om een stam. Bosboom’s kerkintérieurs zijn. . . ,,romantisch” gezien. Saenredam’s kerken b.v. hebben een koele strakheid; die van Bosboom zijn als bezield van leven, van een nobele poëzie. Deze negentiende-eeuwer is zoozeer romanticus, dat hij .. ja, in de eerste plaats, dat hij kerken schildert, kerken, die .temidden van alle leelijkheden van de moderne samenleving onveranderlijke, onaangetast schoon blijvende gebouwen, waar de vroomheid, niet modem, niet middeleeuwsch, maar de vroomheid-van-alle-tijden haar stempel heeft opgedrukt. De ,,romantiek”, de poëzie, al naar ge het noemen wilt, van het bedehuis is tijdeloos en aangrijpend. Een man als Bosboom moest ook, wanneer hij eens minder verheven onderwerpen dan kerken schilderde, daaraan nochtans ook een zekere statigheid, ’n zekere weidschheid geven; zijn blik, ingesteld op de diepe, lichte Kathedralen, zag ook de boerendelen en -stallen en -keukens en bibliotheken en kamers en andere intérieurs van menschelijke afmetingen soms met een mysterieuzen schijn doorglansd en in wijde ruimtelijkheid. En zelfs in zijn kerken mocht niets. . . banaals den grooten indruk ontwijden; hebt ge niet bemerkt, dat deze man van den nieuwen tijd in zijn kathedralen én tempels nooit de twijfelachtig-mooie figuren van een modern gekleed man gesteldheeft, maar ze ter wille van de „poëzie”, de „romantiek’’ bevolkte met 17e*-eeuwers in kuitbroek en mantel? Alleen waar de kleedij zwierig of curieus was, zooals die der misknapen, priesters of b.v. een stoet van weeskinderen, .. .daar gedoogde hij moderne figuren. Wat al kefk-intérieurs in ons land, zoowel als daarbuiten heeft de meester weergegeven. Die van Alkmaar, Haarlem, den Haag, Utrecht, Leiden, Delft, .. die van Brugge, Gent, Rouaan, Trier... En, in de een wellicht meer, in de ander minder, doch over het algemeen genomen: welk een diepten van licht, welk een weidsche, trotsche bouw, welk een uitnemende weergave van de hooge intimiteit van een kerkgebouw. Hoe treffend zegt Berckenhoff van dezen onvergetelijken kunstenaar: In Bosboom huldigen wij een echt Nederlandschen schilder, die nergens elders zijn weerga vindt; een schilder van zoo zelfstandige ontwikkeling en een zoo eigen stijl, dat hij zoo goed als zondernavolgersis gebleven; een schilder uit het land van Rembrandtl Alleen een kunstenaar, grootgebracht in de omgeving van ónslandschap, met zijn eindeloos verschiet en stoute luchten, beschenen door een zon, wier stralen, gedrenkt in de vochtige atmosfeer aan wildheid winnen wat ze aan koele schittering verliezen; alleen iemand, geboren en getogen in het land van Rembrandt, kon aan zijn kerken die verre diepte, die trotsche welving geven, en ze doorgloeien van zóó warm een licht.” Een merkwaardigheid van Bosboom’s werk is, dat een ieder het bewondert. En zulks is eigenlijk al van stonde aan het geval geweest. Al dadelijk, bij het zien van zijn pakkende schilderijen begreep een ieder, (en wie het niet bewust begreep, voelde het nochtans) dat hier een groote kunstenaar aan het woord was. Kunstenaars- en leeken, beiden erkenden, van het eerste oogenblik af Bosboom’s edel talent. En zulks is verklaarbaar; niet alleen uit de voortreffelijke schildershoedanigheden en de kunstenaarsvisie van Bosboom. Zijn onderwerp — de kerken — was er een, dat al dadelijk een ieder roerde, want in den grond zijn wij Nederlanders wel kerksch, en in Bosboom’s dagen waren we het meer nog dan thans. Stond men bevreemd en besluiteloos voor b.v. Maris’ verbeeldingen uit het alledagsleven, Bosboom had al dadelijk een „verhevener” sentiment aangeroerd: de religieusheld. En de instemming met deze religieuze gestemdheid was de eerste aanleiding om Bosboom te bewonderen; om er althans grooter aandacht aan te geven dan aan de Kunst, die meer het dagelijksch leven weergaf. En toen die ruimer aandacht eenmaal was gewekt, moest de bewondering vanzelf komen. Bosboom is voor zoover men dat van een schilder zeggen kan, populair bij ons volk. Te veel echter, we moeten het erkennen, is de populariteit van schilders nog gegrond op de kennis van enkele afzonderlijke werken, vaak van reproducties dier werken. En de beteekenis van deze prachtige jubileum-tentoonstelling is, behalve dat zij een daad van groote piëteit en eerbied voor de nagedachtenis van den gestorven kunstenaar is, ook van groote practische waarde; immers het door veel moeite en zorg bijeengebrachte oeuvre van den meester zal veler nog maar oppervlakkige bewondering tot een ware diepe bewondering maken, en den naam van dezen grooten Nederlandschen kunstenaar in nog grooter kring verbreiden.
PDF
Blad 
 van 2380
Records 3081 tot 3085 van 11897