|
PANORAMA 4
MENEERTJE
DOOR CISSY VAN MARXVELDT
e stond in de donkere alkoof, waar ze met twee
jongere zusjes sliep; en met extra zorg kamde
ze voor den verweerden spiegel heur sluik,
bruin haar op.
Ze trok de scheiding langzaam, bedachtzaam,
bolde het haar aan weerskanten op.
stak de kammen erin, trok dan over een kapje, wat ze
flink vaststak, het schaarsche achterhaar. Met veel zorg
legde ze het er over heen ; er mocht niets van het kapje te
zien komen, dat stond zoo gek. Ze vond het leuk, het haar
van voren zoo wijduit, en van achteren zoo’n dikke knoedel;
niemand zou zeggen, dat ze zoo weinig had, ’t leek zóó
verbazend veel. Fijn, dat Marie haar geleerd had, hoe ze
het doen moest; vroeger had ze het altijd maar stijf achterover
getrokken. Nou maar, dit stond vrij wat eeniger. Vol-,
daan wreef ze haar achterkam op haar rok glad, hij moest
flink glimmen, ze wou heelemaal in de puntjes zijn vanavond.
Dan schoot ze vlug in haar stijfgestreken witte blouse, die
ze netjes op het bed gelegd had. Hé, ze vond een lagen hals
toch beeldig, jammer dat d’r nek zoo mager en bruinig was;
die Marie had zoo’n mooien, dikken hals. Daar was ze wel
eens jaloersch van. Maar Marie zei, dat, als je maar altijd
lage boorden droeg, je hals vanzelf wel opdikte. Nou, daar
hoopte ze op. Ziezoo, d’r kettinkje om, en dan d’r rok flink
hoog opgeheschen, want Marie zei, hoe korter je rok, hoe
aardiger dat stond, en Marie kon het weten, want die was
op een atelier. Ze was toch wel in d’r schik met d’r nieuwe
mantelpak : Marie zei, dat ze er fijn in uitzag. Haar hoed
was wel niet nieuw, nog van verleden
jaar, maar toch wel netjes
met die mooie, rooie roos op zij.
Ze bekeek zich met welgevallen in
het spiegeltje, dat flauw en onduidelijk
haar gezicht weergaf. Het
slecht zittende confectiepak hing
ruim. met plooien, over haar
schouders, doch daar zag ze niets
van. Ze vond alleen, dat de wijde
rok zoo eenig onder het manteltje
uitkwam. Ze zou nu nog gaan
sparen voor een paar hooge schoenen
met grijs leer van boven of
met lichtbruin, zooals Marie had.
Die hoorde je eigenlijk bij een korten
rok te dragen, zei Marie.
Haar handschoenen en taschje
grijpend, liep ze de voorkamer in,
waar haar Vader en Moeder elk voor
een open raam zaten uit te kijken
in de nauwe straat beneden, waar
veel kinderen speelden, en waar
het Zondagsavonds nog drukker
was dan door den dag.
„Nou, je hebt ook lang werk gehad,”
berispte de Moeder, haar
dochter critisch bekijkend. „Ga je
met Marie wandelen ?”
„Ja natuurlijk,” zei ze kort. Dan
haastig : „Nou besjoer.”
„Om half elf binnen hoor !” riep
de Vader nog.
„Ja!” gilde ze, al op de trap.
Vlug rende ze de afgesleten houten
treden af.
„Och, och, wat krijgt die Stijn
een vijven en zessen,” zei Moeder.
„Ze is nou ruim een half uur in de alkoof geweest. Alsmaar
met d’r eigen omklungelen en d’r zelf opdirken. Je
ken merken, dat ze verandert hoor !”
„Ja, wat kan je d’r an doen ?” vroeg de Vader schouderophalend.
„Nee, volgende maand wordt ze negentien, ’t Is geen
kind meer. ’t Wordt al een heele dame,” zei de Moeder,
haar hoofd uit het raam buigend, en Stijn nakijkend, die
de straat uitliep, toch, ondanks alles, wel trotsch, dat ze
zoo’n groote dochter had, die al „een heele dame” werd.
Stijn was inmiddels den hoek omgeslagen, verlicht, blij,
dat ze er uit was, en dat ze fijn een heelen avond voor den
boeg had, waarin ze kon doen, wat ze wilde. Ze dachten
thuis, dat ze met Marie ging wandelen, ja, ho maar, Marie
had wel ander gezelschap. Die had kennis gekregen aan
een heer van ’t spoor, waar ze vanavond mee uit zou. „Je
moet je alleen vermaken, zeg,” had ze gezegd. „Zie, dat
je ook wat opdoet.” Ja, Marie had gemakkelijk praten,
die was aardig, en alle jongens mochten d’r, maar van
haar nam nooit iemand notitie.
„Dat komt, omdat je er je eigen niet bijgeeft,” zei Marie.
„Je moet er eens alleen op uitgaan, dan zul je zien, hoe gauw
je wat aan ’t handje hebt. En wat een nette jongens hoor !”
Toch had Stijn eerst wel een beetje voor zoo iets avontuurlijks
teruggebeefd. Maar nu eindelijk was ze dan toch
besloten ook eens een kansje te wagen. Ze had warempel
ook niet veel; overdag altijd sjouwen in haar dienst, en
’s avonds thuis bij Vader en Moeder en de kibbelende zusjes.
Nee, dan had Marie het veel fijner. — Maar nu vanavond
... hè, ze was toch wel een beetje bang, ze wist niet wat ze
zeggen zou, als iemand haar aansprak. Moeder zou zeggen :
Thuis een groot woord, en bij vreemden de mond vol tanden.
Ze voelde wel, dat het niet goed was. Ze ging langzamer loopen
; zou ze weer naar huis gaan, en zeggen, dat Marie niet
kon ; jakkie nee, dat was ook flauw. Vooruit, nou niet meer
Z. M. de Keizer
Hongarije
zeuren, de tram pakken en dan naar ’t park. Ze kwam een
jongen tegen, die met rozen gevent had in de stad. „Mot je
’r eentje?” vroeg hij, haar begeerigen blik ziend, „Hier hè
je ’n mooie voor ’n stuiver.” Ze stak de teer-rose roos vast
op haar manteltje. Hè, wat rook-ie heerlijk, ’t Was wel duur,
maar ’t stond toch ook mooi op haar pak. Met welgevallen
bekeek ze zichzelf in een winkelraam, dat ze voorbijging.
Een kwartier daarna liep ze in het park, waar het druk
was van vele wandelaars. Ze ging verloren in de menigte,
er was niemand die notitie nam van het magere, onbeduidende
meisje, dat langzaam in den stroom meeliep ; af en
toe keek ze schuin-schichtig uit, of ze ook iemand zag. Maar
ze begreep al gauw, dat het daar in de volte geen doen was.
Ze moest stillere laantjes opzoeken. Ze week af naar een
paadje waar weinig menschen liepen, ging even zitten op een
bank.; ’t was toch heerlijk in ’t park, gek, dat ze zich nou zoo
gejaagd voelde. Als iemand haar vroeg, hoe ze heette, zou
ze zeggen Christina van der Veen, -stel je voor, dat ze zei
Stijntj'e Veen, zooals haar werkelijke naam was. Nee, dat
was af te gek.
Te rusteloos om lang te blijven zitten, stond ze weer op,
volgde tallooze kleine, rustige laantjes. Toen opeens drong
het tot haar door in blijden schrik, dat er voetstappen achterhaar
aan kwamen, die haar volgden. Nou even omkijken.
Ze zag dicht achter zich een jong m’nheertje. Nu zou ’t
komen. Ze liep langzamer, het heertje kwam haar op zij,
begon het traditioneele; „Zoo Juffrouw, zoo alleen aan den
wandel ?”
„Ja Mijnheer,” zei ze, terwijl haar hart bonkte.
„En wat hebt U daar een mooie roos,” vervolgde hij
quasi-bewonderend.
Ze lachte maar wat, zenuwachtig haar tasch heen en
weer slingerend. Hij nam haar eens goed van ter zijde op.
Drommels, ze viel hem niet mee hoor ! Mager, flets, groeDE
VERJAARDAG VAN DEN DUITSCHEN KEIZER.
in gesprek met Admiraal Von Muller, die hem gelukwenscht; rechts Keizer Karei van Oostenrijk
in gesprek met Generaal-veldmaarschalk Von Hindenburg. Foto. genomen aan het Westfront.
zelig-bruin. Van achter leek het nog wat. Maar dichterbij . .
hm . . totaal geen figuur, leelijke hals. Een koopje hoor ’ Hij zou er zich zien af te maken. Toen viel hem op, hoe zenuwachtig
en verlegen ze keek, zeker nog een groentje. Nou, dat
was ook wel eens aardig voor de verandering. Nee, hij zou
haar niet laten schieten, eens extra-beminnelijk doen juist,
’t groentje zou niet weten waar ze bleef. Dus zei hij, zich
naar haar overbuigend, met z’n fatterige, aanstellerige,
groote-m’nheeren stem, die, dacht hij, wel veel indruk op
haar maken zou : „En waar gaat U naar toe, als ik vragen
mag ?”
„Ach zoo maar,” hakkelde ze, „zoo maar een beetje wandelen.”
„Mag ik U dan misschien vergezellen, als ik U tenminste
niet dérangeer?” vroeg hij vleiend.
Het moment was er. Wat het vreemde woord beteekende
wist ze niet. ’t Kon haar trouwens ook niet schelen, ’t Voornaamste
was, dat hij met haar mee wou loopen. Wat zou
Marie wel zeggen van zoo’n netten heer? Hij zag er piekfijn
uit. Ze zei dus gretig : „O ja, goed, graag mijnheer.”
En samen wandelden ze verder, het meisje in haar goedkoope,
blauwe confectiepakje met den zwarten hoed van
verleden jaar, waarop schril afstekend de helle roode roos,
en naast haar het spichtige meneertje, in zijn grijs zomerpak,
met de lichtblauwe zakdoekpunten coquet stekend
uit zijn linkerborstzak, zijn glacé’s bevallig in z’n eene
hand, z’n rottinkje zwaaiend in de andere, en als een meisje
trippend op zijn zwarte lakschoenen, waarvan het bovenleer
lichtgrijs was, zooals zij direct gezien had. Hij had er
inwendig lol van, wat zij wel van hem denken zou. Ze zou
hem wel erg sjiek en deftig vinden, een hooge Mijnheer, o,
verduiveld eenig zeg.
„U heet zeker Juffrouw .Annie,” begon hij weer het gesprek.
— „Nee,” zei ze. En dan kleurend om haar leugen :
„Ik heet Christina van der Veen.”
„Ah, aangenaam. Jammer,” hij zocht would-be naar z.jn
portefeuille. „Jammer, ik heb mijn portefeuille thuisgezeten.
Anders zou ik U mijn kaartje geven. Permitteert U
me echter, dat ik me zoo voorstel? Ik ben Henri Rutgers
van Eyck.” —In ’t gewone leven heette Meneertje Hen
drik Bakker.
„Hemel, wat een mooie naam,” dacht ze. „Dien moet ik
onthouden voor Marie.”
„Bent u op kantoor?” informeerde hij verder.
„Nee,” zei ze. „Nee, niet op kantoor.” En weer dapper
jokkend : „Ik ben kinderjuffrouw.”
„Ah zoo. Juist. Aardig beroep hè, kinderjuffrouw. Mijn
zuster heeft ook zoo’n juffrouw. Lief meisje, maar geëngageerd.
Misschien zou ik U daar kunnen krijgen. Enfin, eens
kijken.”
Haar hart popelde. Een gouden toekomst zag ze voor
zich. Stel je voor : kinderjuffrouw bij zijn zuster ! — Meneertjes
getrouwde zuster woonde op een derde bovenhuis met
veel luidruchtige kinderen, en wist vaak ’s Maandags niet,
hoe ze ooit met haar weekgeld den Zaterdag halen zou.
„Bent U op kantoor?” vroeg ze. Ze vond zichzelf wel
brutaal, maar hij vroeg haar ook alles.
„Ja, bij Papa. Papa heeft groote zaken, en nu moet ik
me daar inwerken. Later word ik het hoofd van alles, ziet
U !” *— Meneertje werkte voor zeshonderd gulden per jaar,
als zooveelste ondergeschikte bij een exportfirma.
Stijn wist niet wat ze hoorde. Wat een deftigheid. Ze
werd er stil van. En Mijnheertje bemerkte tot zijn groote
voldoening, dat hij op het leelijke groentje een overweldigenden
indruk maakte.
’t Geval amuseerde hem bepaald, ’t Kind was een schaap,
wel wat grauwig en groezelig; een verschil hoor bij Jeanne,
met d’r mooie, aardige blanke gezichtje. Maar zoo’n beetje
boomen, en dan flink opscheppen, zoodat ze op ’t laatst
van ontzag voor hem geen raad
meer wist, was 'wel te doen. W?t
zou hij d’r later met Piet en Karei
om brullen ! Mijnheertje grijnslachte
valsch in zichzelf.
Begon dan opnieuw te redeneeren
over zijn Papa, die zoo’n
vreeselijk groot personeel had.
over zijn Mama, die met zijn jonger
zusje naar de Italiaansche meren
was, waar Papa en hij volgende
maand ook naar toe gingen. Stijn
had nooit van zoo iets als de Italiaansche
meren gehoord, maar het
zou wel erg deftig zijn, dacht ze.
Om toch iets te zeggen, vroeg ze
schuchter: „’t Is daar zeker erg
mooi hè ?”
„Magnifique mooi, Juffrouw
Christien. We maken elk jaar een
groote buitenlandsche reis, ziet u,
maar ik prefereer toch altijd Italië.
Hè, goddelijk land !” — Mijnheertje
zuchtte, alsof hij heimwee
had naar Zuidelijke schoonheid,
vervolgde dan : „Bent u al eens
buitenslands geweest ?”
Stijn beefde, hemeltje nou zou
‘t komen. Ze was nooit verder geweest
dan Zandvoort. Maar dat
kon ze toch niet zeggen. En liegen
durfde ze ook niet, want van al
die landen wist ze niks af. Dus
zei ze : „Nee, nog nooit,” terwijl
ze pioenrood bloosde.
Meneertje insinueerde valsch:
„Nu, wie weet, wat komen kan.
Wij saampjes eens een snoepreisje
naar Brussel. Hè, wat zou U daarvan denken, Juffrouw
Christien ?”
Haar hart begon weer wild te kloppen. Ze stelde zich even
voor, wat ze thuis zouden zeggen, wanneer ze vertelde dat
ze naar Brussel ging. O. dat zouden ze nooit, nooit goedvinden.
' „U zwijgt!” zei Meneertje, zich weer naar haar overbuigend
en losjes zijn hand door haar arm stekend. „Ik hei?
u toch niet beleedigd ?”
„Wat is hij aardig,” dacht ze, en ze zei vlug : „O nee,
maar thuis .... eh . . . . ik weet niet .... of . . . .”
„Ah ja,” schertste hij luchtig, „Uw Pa en Ma hebben ook
een woordje mee te spreken, hè ? Enfin, we hebben den
tijd, wat u? We spreken er saampjes nog.wel eens over.”
Ze voelde zich bedwelmd door al het geluk, en al die toekomstige
heerlijkheden. Ze werd er stil van. Mijnheertje
begon zich wat te vervelen, stelde daarom voor: „Zullen
we ergens gaan zitten?”
Ze stemde gretig toe. Hij zocht een achteraf liggend café
op, met een obscuren tuin, alleen verlicht door een paar
walmende lampions. In het café werd een valsche piano
hard bespeeld ; Stijn vond het machtig mooi. Ze gingen
zitten in een prieeltje, Meneertje ging dicht naast haar
zitten, drukte haar hand in zijn klammen greep. Stijn
vond het zalig ! Toen de kellner kwam, bestelde hij voor
zichzelf donker bier, en voor haar . . . „Fosco,” zei ze.
„hè, fosco met melk.” Het bestelde werd gebracht, en ze
zoog met innig welbehagen haar fosco door een rietje. Mijnheer
slurpte zijn bier, vertelde inmiddels van een magnifique
mooi bal-masqué dat hij eens in een electrisch verlichten
tuin had meegemaakt.
„O,” zei ze bewonderend, alleen maar : „O I”
Meneertje kreeg weer pleizier in het geval, drukte eens
liefkoozend zijn knie tegen de hare. „Ik was Don José,” verklaarde
Meneertje. „En ik had een Carmen, gewoon frappant.”
|