|
Dit is een heel bijzonder onderdeel. De heeren
P. H. L. en ld. G. Hilken, de vertegenwoordigers
. van den N. D. L. in Baltimore, hadden daarbij
al het menschemogelijke gedaan, om dit heel
lastige gedeelte van onze taak te verlichten en
te waarborgen.
Ze hadden niet alléén in alle stilte de noodige
aankoopen van de goederen voor onze retourvracht
gedaan, en de goederen reeds gereed om
in te laden in de loodsen doen aanvoeren het
was een heel aanzienlijke stapel, op welks gezicht
zich wel menigeen twijfelend afvroeg, hoé of deze
menigte in een onderzeeboot plaats zou krijgen —,
ze hadden ons ook het noodige en bijzonder geaarde
laad- en sjouwers-personeel bezorgd.
Al de werkzaamheden op de boot en op de
losplaats werden namelijk door negers gedaan, bij
wie op een zoo’n gering mogelijke ontwikkeling
van iedere opmerkingsgave en dergelijke geestelijke
bekwaamheden gelet werd. Bovendien werden de
negers voor het begin van den arbeid iederen keer
nauwkeurig onderzocht, waarbij ze zich geheel
moesten uitkleeden, opdat de boot voor eiken
aanslag beveiligd was.
Het lossen had zonder verdere moeilijkheden
plaats.
Voor hem, die het lossen van de groote
.schepen gewoon was, bood het werkelijk een
eigenaardig schouwspel Terwijl anders groote
laadboomen, stoomwindassen en hydraulische
kranen onder geraas, stooten en sissen uit
den donkeren buik van het schip langzaam de
zware stukgoederen ophalen, werklieden en
opzichters met zonderling geschreeuw aan
reusachtig gapende luikgaten staan, waren hier
twee kleine houten laadboomen aan de gewone
onderzeeboot-luiken opgericht en deden
met hun sierlijke electrische windassen vlug
werk. In kleine zakken en kisten kwam het
naar het daglicht gesuisd, geluidloos en gauw,
bijna als op het poppentheater. Een dergelijk
lossen in onderzeeboot-stijl heeft werkelijk
iets miniatuurachtigs.
Des te meer moest men verwonderd zijn,
wanneer men dan alles op de kade liggen
zag, wat uit den bescheiden grauwen walvischrug
door de nauwe luikgaten opgehaald
was.
Lastiger was het laden; daarvoor moest eerst
een nauwkeurige berekening door onzen vakman
en ,,onderzeebootlaadspecialist”, den scheepsbouwingenieur
Prussevan de Germaniawerf, uitgevoerd
worden.Want elk kilogram van de immers
verschillend zware en verschillend volume
innemende lading moest op zijn nauwkeurig
berekende plaats zorgvuldig gestouwd worden,
om het evenwicht van het geheele vaartuig
niet ongunstig te beïnvloeden.
Een nauwkeurige stouwing was ook inzooverre
zeer gewichtig, omdat het geheele
laadruim toch in ieder geval beperkt was,
en iedere kist, elke zak enz. vast op hun
plaats moesten liggen. Anders zouden bij storm,
bij plotseling snelduiken met een sterke helling
of andere toevalligheden de onaangenaamste
verrassingen ontstaan, die onze zekerheid van
manoeuvreeren in de waagschaal konden stellen.
Een dergelijk laden is daarom zeer tijdroovend.
De heele vracht, zakken en kisten,
moest namelijk door de nauwe luikgaten met de
hand door negers naar binnen gebracht worden.
De goederen gingen vooraf nog stuk voor. stuk
afzonderlijk op een weegschaal, de waagmeester
noteerde en riep de gewichtsgetallen af,
die dan in afzonderlijke tabellen geboekt
werden.
Deze tabellen stemmen overeen met een
nauwkeurig theoretisch plan, waarnaar het
geheele stuwen nauwkeurig uitgevoerd wordt,
en de juistheid van dit plan werd dan door
een duik- en evenwichtsproef gecontroleerd, waarvoor
wij aan de ligplaats juist genoeg waterdiepte
hadden.
Tot dit doel stonden alle mannen weder op hun
duikposten, de duiktanks werden langzaam geopend,
en zoo veel water in de boot gelaten, dat
ze in drijvenden toestand is, terwijl het torenluikgat
nog juist boven water is.
In deze positie wordt het lichaam van de boot
door verschillend belasten van de beide evenwichtstanks
aan het schommelen gebracht, waarbij
men bemerken kan, of de gewichten in de boot
juist verdeeld zijn.
Blijken nog gewichtsverplaatsingen noodig, dan
moet men de lading dienovereenkomstig omstuwen.
Een laatste duik- en evenwichtsproef
moet dan uitmaken, of de belasting van de geheele
boot in alle onderdeden klopt.
’n Tweeduizend ton zijn in het wiegelende en
glijdende element in een nauwkeurigen evenwichtstoestand
gebracht.
De afvaart van B a 11 i m o r e.
Boven de beschrijving van onzen terugtocht
zou ik als motto kunnen zetten, wat de Londensche
„Morning Post” van 18 Juli over de
positie van de Engelsche regeering tot ,,U-Deutschland”
geschreven had :
,,De ,/Deutschland” is ingevolge haar onderzeeboot-eigenschappen
als oorlogsschip te beschouwen
en als zoodanig te behandelen. De oorlogsschepen
der Geallieerden zullen daarom iedere gelegenheid
waarnemen, om de boot buiten de Amerikaansche
territoriale grenzen rekenschap te vragen, en
zullen haar zonder waarschuwing tot zinken brengen.”
Zoo luidde een telegram, dat den ipen Juli van
Londen naar Amerika kwam, zoo lazen wij het
ook in een nummer van de „Morning Post”
zelf, dat wij eind Juli toegezonden kregen.
Dat had in ieder geval de goede zijde, dat wij
tenminste precies wisten, hoe wij eraan toe waren.
Nooit heeft zich het Engelsche standpunt in
zijn geheele brutaliteit duidelijker getoond.
Wij hadden geen torpedobuis, geen kanonnen aan
boord, wij hadden niet de geringste mogelijkheid
aan te vallen ; we hadden niet eens wapenen om
ons te verdedigen, wat toch elk Engelsch handelsschip
veroorloofd is; de machtigste neutrale
15
Extérieur van hel nieuwe telefoonkantoor te Soerabaia.
Intérieur (hel lelefoonhuis) van 1 nieuwe telefoonkantoor te Soerabaia.
Soerabaia heeft op 1 September een up to date telefoonkantoor gekregen.
De inrichting is geheel van den eersten rang. De heer directeur van den
gouvernements-telefoondienst maakte speciaal een reis naar Holland om alles
aan de fabrikanten uit te leggen; een en ander in verband met het tropisch
klimaat. De bouw heeft l!/2 jaar geduurd. Het geheel bevat: administratiekantoor,
machinekamers en telefoonhuis.
staat had bovendien de „Deutschland” nadrukkelijk
als zuiver handelsschip erkend, en toch
zouden we zonder waarschuwing tot zinken gebracht
worden !
We wisten dus, wat ons te wachten stond.
Het was ook reeds bekend geworden, dat zich
acht vijandelijke oorlogsschepen met jagers en
netten voor de Chesapeake-baai verzameld hadden,
om ons bij het verlaten van de Amerikaansche
territoriale grenzen te vangen en als een
blinde visch met mijnen te verpletteren.
Voorzichtigheid was dus geboden, en hét ging
erom, zich met ondérzeeboot-slimheid er door
heen te kronkelen.
We wisten echter ook, hoe we het reeds een
keer klaargespeeld hadden, den draak te steken
met de Engelsch-Fransche inspanningen. Een
gemakkelijke spelevaart was de doorbraak dooide
Engelsche blokkade van uit Europa ook niet
geweest. Niets heeft ons meer genoegen gedaan
dan de kennisname van de mooie verklaring, die
kapitein Gaunt van het Britsche consulaat-generaal
in New York losgelaten had, toen het eerste
gerucht van den tocht van een Duitsche onderzeeboot
naar Amerika daar opdook. Hij stelde
het Engelsche publiek gerust met de woorden:
,,Het is onmogelijk, een onderzeeboot naar Amerika
te zenden. Zullen de Duitschers het toch doen, dan
zullen we ze opvangen. Een groote onderzeeër laat
in het water een spoor van olie en machinesmeersel
achter zich. Dit spoor kunnen onze snelle
kruisers volgen en dan de onderzeeboot absoluut
zeker opvangen.”
Kapitein Gaunt is de deskundige voor scheepvaartaangelegenheden
aan het consulaat en moet
het weten.
Wij hadden dus slechts ervoor te zorgen, dat
het ,,opvangen” ook den tweeden keer zoo ,,absoluut
zeker” van stapel, liep.
Zoo was dan de eerste Augustus gekomen, overal
hadden wij hartelijk afscheid genomen, alle
formaliteiten met de overheid enz. waren vervuld,
en we konden in zee steken, tot een rendezvous
met de heeren voor de baai.
Onze afvaart ondervond vertraging, omdat we
eerst op hoogwater moesten wachten, om uit de
Patapsco-rivier,. waaraan Baltimore ligt, over de
ervoor liggende slibbank in de Chesapeake-baai
naar buiten te komen. Het water steeg op dien
dag zeer langzaam, daar er een noordenwind
woei en deze den stroom in de lange baai
niet heelemaal tot Baltimore toe wilde laten
komen.
We wachtten met spanning op het stijgen
van het water, en eindelijk was ’s namiddags
vijf uur twintig het oogenblik gekomen.
De trossen werden losgegooid, langzaam
openden zich de insluitende bewakingsschepen,
en majestueus schoof de „Deutschland”
van de pier los en het vaarwater in. De sleepboot
„Timmins” vaart naast ons op als een
trouwe herdershond en laat de vele kleine
en grootere booten vol reporters en kinomenschen
slechts brommend in onze nabijheid.
Er was niets te vreezen ; de boot van de
havenpolitie van Baltimore was ons op vriendelijke
wijze meegegeven en de douanekotter
van Maryland had het bevel gekregen, ons
tot aan de grens van zijn gebied te begeleiden.
Honderden menschen stonden aan de oevers
van de Patapscorivier, wenkten en begroetten
onzen afvaart met eindeloos hoerageroep, in
de haven huilden alle sleepbooten met sirenen
en fluiten, de stoomschepen streken de vlaggen
en floten, het was een heilloos .leven.
Wij echter wisten, terwijl we weer uitvoeren,
dat in het gansche groote Amerika ongetelde
harten ons met hun zegenwenschen begeleidden
en vol angst op het oogenblik wachtten,
dat de zekerheid van onze gelukkige
doorbraak bracht.
Zoodra we nu in het vrije vaarwater gekomen
waren en de machines op volle kracht
liepen, bleven onze begeleiders langzamerhand
achter; zelfs de ,,Timmins” had werkelijk
genoeg te doen om mee te komen. Wij zagen
met genoegen, hoe weinig snel al de
Amerikaansche booten liepen ; het hoerageroep
werd steeds zwakker, de schepen werden
steeds minder, en tenslotte was er nog slechts
onze douanekotter. Toen tegen zeven uur ook
deze verdween, zouden wij met* ere ,,Timmins”
alleen geweest zijn, wanneer we niet nog
een somberen begeleider hadden gehad, die
zich niet zoo gemakkelijk liet afschudden.
Het was een snelle, grauwe boot, met spitsen
snuit en een vlakken, korten achtersteven,
een volwassen formeele hardlooper, waarvan
het gerucht ging, dat hij tachtig paardekrachten
in het lijf had en zijn tweeëntwintig
mijlen loopen kon. . . . Hij zou reeds
sedert tien dagen door een heer gehuurd
zijn, die daarvoor de ronde som van tweehonderd
dollar per dag betaalde, waaruit op
te maken is, hoe hoog die heer de mogelijkheid
schatte, zijn zuiver sportieve belangstelling
door een ,,match” van zijn hardlooper
met de „Deutschland” aan den dag te leggen.
In het bewustzijn van zijn overwegende snelheid
huppelde de vlugge boot om ons heen en
voer bewonderenswaardige kringen en zwenkingen
uit; ze maakte capriolen, wervelde om ons heen als
een bromvlieg en was beangstigend vroolijk. De
brave ,,Timmins” mocht nog zoo dreigend met
zijn stoomfluit brommen en toornige rookwolken
uitstooten ; de tachtigpaardekrachtbrommer bleef
en liet zich niet verdrijven.
Dat ging zoo tot in den vallenden avond toef
Toen verhief zich tegen acht uur een kleine
bries, en het duurde niet lang, of er kwam een
lichte deining opzetten, een plezierige deining,
die vroolijk tegen den boeg van de „Deutschland”
kletste.
Onze brommer had intusschen volgens de voorschriften
zijn lichten uitgezet, en hij klotste ook, waar hij
liep niet meer om ons heen, maar plaste spoedig
alleen maar in ons kielwater. Het was een aardig
gezicht, toen achter ons zijn kleurige lichten dansten,
menigmaal in verlicht schuim en sproeiwater
verdwenen en terugkwamen, maar steeds verder.
Om tien uur stond er reeds een aardige deining
; de lichtjes zakten steeds meer achteruit.
(Wordt vervolgd).
PANORAMA
|