|
PANORAMA +
HET VERSTOORDE
SINTERKLAASFEEST
:: JOB STEYNEN ::
geduldig wachtten de kinderen, alle klassen
bij elkaar, in *t gymnastieklokaal,
dat met banken en
stoelen was volgezet voor
deze gelegenheid. Sinterklaas
was om stipt negen uur besteld,
en het was-er nu al bijna een kwartier
over. De kinderen hadden onder de
leiding van een meester, die muzikaal
was, al wat liedjes gezongen, „Zie, de maan
schijnt door de boomen”, en „Zie, ginds
komt de stoomboot uit Spanje weer aan”,
maar het gaf niks niemendal, Sinterklaas
verscheen niet.
Kwart over negen. En een kwartier is
een heele tijd als je wacht. De onderwijzers
beraadslaagden in een zijvertrek. Hetschoolhoofd
schudde het hoofd. ’n Vervelende
boel,” bromde hij, — „stel je voor,
dat hij heelemaal niet komt, wat moet je
met de kinderen beginnen” ....
„Laten we hem ’n boodschap sturen,”
opperde een onderwijzer.
„Dat wou ik ook wel, maar de kerel
woont heelemaal aan het andere eind van
de stad. . . . Eer je daar bent”. . .
„Ik weer er iets op,” zei er een. „telefoneert
u aan mijnheer Schaarbeek, het
hoofd van de school daar in de buurt, of
hij even wil laten hooren of de man naar
ons toe is.”
„Dat was niet kwaad,” meende de hoofdonderwijzer.
En zijn jas aanschietend, liep
hij even over naar den sigarenwinkel om
daar te telefoneeren.
Al heel spoedig was hij terug.
„Hij schijnt vlak bij de school te wonen,”
deelde hij den anderen onderwijzers
mee, „ze zullen er even heen loopen. en
naar den sigarenwinkel den uitslag telefoneeren
; die komen het dan hier even
zeggen. Binnen het kwartier kunnen we
zekerheid hebben.” ....
’n Kwartier is lang ; het eerste kwartier
wachten was al erg geweest, maar dit
tweede bleek nog erger. Wel hield de muzikale
onderwijzer de kinderen nog een
tijdje aan het zingen, maar allengs begaf
de jeugd het pleizier daarin ; de gezichten
rood, de oogen blinkend van opwinding,
zoo zaten ze daar rusteloos heen en weer te
schuiven op hun plaats, en meer en meer
gaven ze blijken van ongeduld. Tusschen
het al zachter en flauwer gezang in,' werden
uitroepen van ontevredenheid gehoord.
De meester had een heel karwei om den
troep oogenschijnlijk althans ordelijk te
houden.
Het was nog even vóór halftien, als de
man uit den sigarenwinkel met bescheid
kwam. Met een gezicht, waarop een weinig
leedvermaak te bespeuren was, vertelde
hij:
„Mijnheer Schaarbeek heeft getelefoneerd,
dat hij den conciërge van zijn
school uitgestuurd
heeft om naar dien
Sinterklaas te informeeren.
Het is
gebleken, dat de
vent in zijn buurt,
die toch ook al niet
veel bijzonders is,
als een ongunstig
individu bekend
staat, — als een.
„sjappie van den
eersten rang,” zoo
drukte de conciërge
zich uit. Hij was
naar zijn huis gegaan,en
hoorde daar
van ’s mans vrouw,
dat hij in „vol ornaat”
en met zijn
opvouwbaren staf
dien morgen om
kwart over achtwas
uitgereden; als hij
er dus nog niet was,
dan zou hij zeker
wel zijn opgehouden
onderweg”...
De onderwijzers
keken elkaar eens aan. „Wat ’n toestand, wat ’n toestand.”
zeiden bun onthutste blikken.
„Hoe komen we aan den man ?” vroeg er een.
„ Jaa . . zei het hoofd, „hoe kom je aan zoo’n man . .
Hij heeft zich als Sinterklaas aangeboden, hè ... . Hij. had
een ander schoolhoofd als referentie opgegeven, mijnheer
Blommers. en dien heb ik naar hem gevraagd. Die zei, nou
ja, dat het natuurlijk geen .... geen man van een aristocratische
familie was, maar .... je mocht blij wezen dat
je iemand kreeg. Hij had wat .... eigenaardige manieren,
maar als je hem maar flink aanpakte, zoodat hij z’n meerdere
in je voelde, dan was hij heel wel bruikbaar.
„Wij zitten er intusschen maar mee,” concludeerde hij
spijtig, — „we waren er vroeger nog beter aan toe, toen
De postduiven net gelaten.
Postduiven in den
Wereldoorlog.
FAe moderne strategie heeft
misschien in geen opzicht
zoo beslissende veranderingen
ondergaan, als wat het overbrerf
gen van dienstberichten betreft.
De laatste resultaten van wetenschap
en techniek heeft men
erop toegepast en de verbindingen
tusschen de zelfstandige
legeronderdeelen worden zelfs
op de verste afstanden onderhouden
met een vlugheid en
zekerheid, die men nog tien jaar
geleden voor ónmogelijk zou
hebben gehouden.
Alle hoogere commando’s aan
en achter het front staan onderling
evenals met het etapengebied
en het vaderland,
door telegraaf- en telefoonleidingen
in onafgebroken verbinding;
tusschen voorposten en
patrouilles eenerzijds en de
regimenten anderzijds zorgen
telefoonleidingen en radiotele
grafische toestellen voor een ge
makkelijke communicatie, zoodat
de enkele afdeelingen van
een strijdend leger ondanks de
ontzaglijke frontlengte steeds
met elkaar in contact kunnen
blijven. Niettegenstaande een
zoo uitgebreide toepassing van
de meest moderne techniek
blijft echter voor het aloude middel
van communicatie, de duf
venpost, altijd ruimschoots
plaats over. welk eigenaardig
zintuig het is. dat de duiven —
dikwijls op honderden kilome-.
ters afstand — ■ naar hun eigen
duiventil terugbrengt, of het hun scherp ziensvermogen,
hun geheugen of wei een geheimzinnig oriënteeringsvermogen
is. daarover heeft de wetenschap haar laatste woord
nog niet gesproken. Zeker is, dat de mensch ten allen tijde
en in alle landen van dit vermogen nut heeft weten te trekken.
Vooral op bergachtig terrein, waar de legers van elke andere
communicatie verstoken zijn en waar zelfs de draadworden
uit hun kooien in het uitgespannen
Een Oostenrijksch soldaat op weg met
zes postduiven in hun nauwe kooien.
De postduiven worden in hun nauwe kooien gezet. De postduiven worden opgelaten.
meester Egeman er nog was .... Dat was ’n aardige Sint.
En wat ’n gemak. De kleeren trok hij hier aan. Alles legden
we den dag van tevoren klaar. En het was proper ook, hè.
Ons eigendom . . . maar wat moet je doen ? Toen hij weggegaan
is, was er niemand ...”
looze telegrafie niét altijd beschikbaar
is, is de postduif een
vlugge, betrouwbare bode, om
aan bevestigde stellingen belangrijke
opmerkingen mede te
deelen, Als het vijandelijk vuur
alle telegraaf en telefoonleidingen
verbroken heeft en ook
de draadlooze telegrafie geen
dienst kan doen, levert de duivenpost
het laatste middel van
communicatie tusschen enkele
commando’s, Ais het trommelvuur
alle verbindingen naar
achteren onmogelijk maakt, kan
men met postduiven niet alleen
belangrijke berichten, maar ook
gewichtige documenten: foto’s,
plattegronden, enz. overbrengen.
Voor dit doel zijn aan verscheidene
punten van het front onderaardsche
schuilplaatsen voor
postduiven aangebracht, waar
de dieren tegen het vijandelijke
vuur gevrijwaard zijn. Het over
te brengen rapport wordt -
eventueel in fotografische reproductie
— in een allerkleinste
aluminiumcapsule gestoken, die
daarna aan het lichaam van het
diertje wordt vastgegespt. Aan
de plaats van bestemming wordt
de verkleinde foto weer op normale
afmetingen vergroot. Op
dezelfde manier kunnen ook fotografische
afbeeldingen overgebracht
worden.
De gemiddelde vracht van een
postduif bedraagt 2.10 tot 3.60
gram, maar kan tot 10 gram
verhoogd worden. — De duiven
worden in nauwe kooien meegenomen
: zoo dikwijls als mogelijk
is, laat men ze toch eruit
en houdt ze dan ondereen net.
dat op den grond uitgebreid en
met steenen bezwaard wordt. — Vooral op het bergachtige
Oostenrijksch-ltaliaansche oorlogstobneel is de post
duif van het grootste nut.
De vliegsnelheid van de postduif kan 100 kilometer
bereiken, maar bedraagt gemiddeld slechts 50—55 kilometer;
de door oudere dieren doorvlogen afstanden kunnen
1000 kilometer en meer bedragen.
De onderwijzers blikten wat verlegen ; geen van allen
hadhetditjaar aangedurfd, den aardigen, geschikten Egeman
te vervangen. En nog ....
„Ik op mijn leeftijd heb daar niet veel lust meer in,”
begon het hoofd, „ma^r ik had wel gehoopt, dat er een
van de andere heeren“ .. En hij sloeg een aarzelenden blik
om zich heen.
Maar als de nood op het hoogst is, is de redding nabij.
Een heel lang broodmager jongmensch trad naar voreh. Het
was Randijk, de nieuwe onderwijzer van
de eerste klas.
„Ik wil het wel-probeeren,” zei hij kordaat,
„als er niemand op tegen is,” voegde,
hij erbij, met een zenuwachtigen, wat
schuwen blik naar de oudere collega’s.
„Neen, graag, graag,” riepen allen. —
„Had het maar eerder gezegd, dat je ervoor
te vinden was,” zei het schoolhoofd,
„we waardeeren het allemaal, dat }e het
doen wilt? Dan moeten we maar vlug ópschieten
ook. Kom dan maar mee.”
En hij ging Randijk voor naar een soort
van leermiddelénmagazijntje, dat ernaast
lag, de zoogenaamde rommelkamer. Daar
ontsloot hij een lade, trok de bullen te
voorschijn.
Randijk, eigenlijk wat spijtig over zijn
uit louter hulpvaardigheid gedaan aanbod
— hoe moest hij, schuchter als hij was,
het met de kinderen tot een goed eind
brengen ? — begon schichtig en aarzelend
de kleedingstukken te bevoelen en te bezien.
Hij woelde met zijn nerveuze handen
alles doorelkaar. en het schoolhoofd
moest hem behulpzaam zijn.
„Als hij je maar niet te kort is, Egeman
was veel kleiner dan u,” zei hij, terwijl hij
een purperen rok aangaf. Randijk stapte
erin, . en bond hem met de banden om
het middel. Heele einden van zijn kamgaren
broekspijpen kwamen eruit.
„Sla je broek wat om,” raadde het
hoofd. En zoo deed Randijk ; nu kwamen
alleen een paar eindjes van zijn grijze sokken
en zijn bottines eronder uit. haastig
wierp zijn helper hem het witte koorhemd
over het hoofd, knoopte de bandjes aan
den hals vast, dan hing hij hem de paarse
-stool om. Tot zoo ver ging alles van een
leien dakje : maar de baard gaf meer
moeilijkheden. Er waren er twee bij de
uitrusting. „Eén voor het verlies,” gekte
het schoolhoofd. Randijk paste ze een
voor een, en koos naeenig weifelenden
diksten en pluizerigsten uit. Daarna werd
de bordpapieren mijter op het kleine hoofd
gedrukt tot in den nek. Wijde witte handschoenen
werden aangeschoven. Een verguld
houten staf voltooide zijn équipement.
„Ziezoo, hij is d’er,” deed het schoolhoofd
tevreden. „Kom maar mee. Dan
zullen we in het voorbijgaan den zak
met presentjes in de spreekkamer gaan
afhalen....Ü moet jé stem wat veranderen,
dan zullen ze u wel niet herkennen. En
u moet vooral niet lachen.”
Maar terwijl hij dat zei, schoot hij,
de ernstige man, zelf in een lach bij den
aanblik van dezen Sint. Roerloos stond
die, onbehaaglijk stijf in de zonderlinge
kleeren, de mijter hing wat opzij, de witte
wattenbaard week ettelijke centimeters
van de kin af, zoodat
je wel je hand
er tusschen steken
kon; de grijze sokkenranden
en bottines
maakten’n allesbehalven
plechtigen
indruk, en de
gansche. verschijning
was van een
pooverbeid en hulpeloosheid*
zonder
voorbeeld. Maar de
hoofdonderwijzer
hielp een en ander
wat terecht en fatsoeneerde
het geheel
tot het toonbaar
was.
Toen de Sint den
zak lekkernijen in
de spreekkamer
had afgehaald,
werd hij door het
hoofd van de school
het gymnastieklokaal
binnengeleid.
Het was kwart voor
tienen gepasseerd,
toen dit gebeurde. Een gejubel steeg op uit den kindertroep,
toen de goede Sint verscheen. Allen stonden recht
overeind, de teleurstelling van het lange wachten was vergeten,
met gloeiend roode gezichtjes juichten de kinderen
den goeden heilige toe. Hoog hief de muzikale meester
|