Panorama

Blad 
 van 2380
Records 2776 tot 2780 van 11897
Nummer
1916, nr. 91, 15 nov. 1916
Blad
04
Tekst
PANORAMA 4 Enkelbloemige Chrysanthemum „Ada Owen”, alom bekende rosé variëteit. variëteiten van onze bezittingen op Amboina en Maiabar hebben ingevoerd en voortgekweekt. Linnaeus geeft in de eerste uitgave van z’n werk „Species plantarum” in 1753 aan deze plant den naam Chrysanthemum indicum en verdeelt haar in twee soorten, namelijk in Chrysanthemum Sinense met groote witte, en Chrysanthemum indicum met zeer kleine gele bloemen, waarvan zoowel enkel- als dubbel-bloemige variëteiten bekend waren. In Engeland werd de Chrysant in 1764 ingevoerd en wel de gele variëteit. Deze vond echter in den botanischen tuin te Chelsea (Londen) zoo weinig belangstelling, dat ze binnen enkele jaren geheel vergeten was. In het jaar 1784 beschreef Thunberg een plant, die hij verzekerde dezelfde te zijn, als die welke door Linnaeus beschreven was, namelijk Chrysanthemum indicum en hij voegde er bij, dat er in Japan vele zeer van elkaar verschillende variëteiten werden aangetroffen, zoowel verschillend in vorm als in kleur en dat er zoowel enkelbloemige als gevuldbloemige variëteiten bestaan, die in den zomer en in den herfst bloeien. In het jaar 1789 importeerde Blanchard, een ondernemend Fransch koopman te Marseille, uit China drie variëteiten, namelijk een witte, een paarse en een purperkleurige. Van deze drie planten kwam alleen de purperkleurige levend in Frankrijk aan. Aan Blanchard komt dus de eer toe, de eerste te zijn geweest, die de grootbloemige variëteiten in Europa heeft ingevoerd. Zoo zouden we nog kunnen voortgaan met opsommingen van Chrysanten-invoeringen in Europa, die in den loop der jaren hebben plaats gehad. In het jaar 1846 brak er een nieuwe aera in de geschiedenis der Chrysanten aan, want toen bracht Fortune uit China Enkelbloemige Chrysanthemum „Mary Anderson”, alom bekende witte variëteit. we in de meeste bloemenwinkels onzer steden en grootere dorpen weer talrijke fraaie bloeiende Sp Chrysanten voor de ramen kun- ‘J nen zien staan en we weer in staat zijn, deze verrukkelijke bloem, die, nog met meer recht dan de Dahlia, de koningin van den herfst genoemd mag worden, in al haar schoonheid te aanschouwen, zal ’t den velen lezeressen en lezers van Panorama zeer zeker interesseeren, iets van de geschiedenis dezer plant te vernemen. Wanneer de eerste variëteiten der Chrysanten zijn verkregen, ligt in het duister, maar algemeen wordt aangenomen, dat Brennyus de eerste geweest is, die deze plant in het jaar 1689 in z’n Prodomus plantarum rariorum heeft beschreven, ze Matricaria mastiona noemde en spreekt van witte, roodachtige, rosé, donkerroode, gele en purperkleurige variëteiten. Gemelli, die in 1696 een reis door China maakte, vermeldt, dat hij daar den Chrysant heeft gevonden, groeiend op met tegels omlijste bloembedden, die de wegen begrensden. In China en Japan schijnt deze plant dus reeds eeuwen vóór haai invoering in Europa gekweekt te zijn. Dat de Chrysant in China steeds een zeer gezochte en hooggeschatte plant is geweest en nog is, bewijst wel het feit, dat daar een Chrysanten-ridderorde bestaat. De Siameezen voeren den Chrysant als nationaal emblema in haar wapen. Wij, Hollanders, waren de eerste en daar kunnen we trotsch op zijn, die de kleinbloemige Grootbloemige Herfstchrysanthemum „Mad. Renée Oberthur”, groot, zuiver wit; vroeg-bloeiende variëteit. bijzonder succes en mag met eere genoemd worden. Thans zijn ons vele en groote Chrysanten-kweekerijen in ons land bekend en worden, vooral te Aalsmeer, elk jaar ontzaglijk veel Chrysanten gekweekt, vandaar over ons land verspreid en naa*r het buitenland uitgevoerd. R. Tepe. Hum Sint Nicoflaas DOOR P. S. :: nk je misschien dat ik me heelemaal door jou zal laten regeeren en dat nu we nog maar verloofd zijn? Wat zou dat moeten worden als ik eens je vrouw werd ? Ik houd er niet van getiranniseerd te worden, begrijp je dat?” en trotsch had ze het hoofd in den nek geworpen en had hem den ring, dien hij haar aan den vinger geschoven had, nu zoowat een jaar geleden, voor de voeten geworpen. Hij rolde een eindje voort, die ring, en viel toen zacht rinkelend om. Willem Brink keek zijn driftig meisje even aan, bukte zich toen en nam den ring op, dien hij kalm in zijn vestzak liet glijden. Toen haalde hij de schouders op en zeide : „Jij moet je drift wat leeren beheerschen. Nel. anders worden we nooit man en vrouw.” Zijn kalmte maakte haar woedend. „Ga direct de deur uit, ik wil je niet meer zien 1” riep ze met tranen van opwinding in de oogen. „Ja, ik ga al,” antwoordde hij. „’t Ga je goed, . . . Nelly.” En hij stapte op haar toe met uitgestoken hand. Grootbloemige Chrysanthemum, „Moneymaker”; bekende witte soort. twee kleinbloemige soorten mede naar Europa onder den naam Daisy, en Chinese Minimum. Die kwamen heel veel overeen, wat grootte en vorm betreft, met die van Linnaeus, maar zouden in Engeland, wanneer ze daar gebleven waren, ook geen liefhebbers hebben gevonden, omdat de kleinbloemige Chrysanten bij de Engelschen niet gewild zijn. In de Handelskweekerij van Salter in Versailles(Frankrijk), werden ze daarentegen gaarne gezien. Van die twee planten heeten alle kleinbloemige Chrysanten af te stammen. In het jaar 1886 hadden te Toulouse de eerste proef nemingen plaats met bevruchting van Pyrethrum Comtesse de Chambord, met vroegbloeiende. zoogenaamde Zomer-Chrysanten en in het jaar 1887 volgden daarop de eerste proefnemingen met kruising van Pyrethrum Comtesse de Chambord, de variëteiten P. Madame Farfouillon en Chrysanthemum Leucanthemum en Segetum met Japansche en Chineesche variëteiten. In het jaar 1829 werd in Engeland de eerste tentoonstelling van Chrysanten gehouden en wel in Stoke Newington en tevens daar opgericht de eerste Engelsche Chrysanthemum-Club, Daarop volgde een tentoonstelling van Chrysanten in Portsmouth in 1849 en sinds dien volgden deze tentoonstellingen in Engeland elkander geregeld op. maar ook in Frankrijk, Oostenrijk en Duitschland hadden tal van Chrysanten-tentoonstellingen plaats, terwijl ook Nederland geenszins daarin achterbleef. Na oprichting van de Nederlandsche Chrysanthemum-Club in Januari 1897 gevestigd te Amsterdam, hadden er geregeld Chrysanthemum-tentoonstellingen in ons land plaats. Die welke, uitgaande van genoemde Club, gehouden werd in Artis te Amsterdam in November 1900, had een Grootbloemige Herfstchrysanthemum „Rayonnauthe”, bekende variëteit, zalmrose, zeer vroegbloeiend. Een der beste voor snijbloemen-cultuur en voor den uitvoer voor het buitenland, (foto's Tepe.) Chrysanthemums
PDF
Nummer
1916, nr. 91, 15 nov. 1916
Blad
05
Tekst
„Noem me geen Nelly,” riep ze, ,,en een hand geef ik je niet, nooit meer!” „Nooit meer?” vroeg hij, en zijn stem klonk thans ook hard. Nelly wist, dat hij nu boos was, heel boos. „Nooit meer?” herhaalde hij. „Dan kunnen we voorgoed afscheid nemen, want jij zult de eerste moeten zijn, die me de hand der verzoening reikt, denk daaraan.” Toen keerde hij zich om en een oogenblik later hoorde Nel Geevers-de voordeur dichtslaan. Ze sloeg beide handen voor haar gezichtje en snikte, alsof haar het hart zou breken. Ze schreide van drift en woede en ook wel van zenuwachtigheid. Toen ze wat bedaarde en haar gedachten wat kalmer werden, zette ze zich voor het raam en zag uit in den kouden regen en op de bemodderde straten. Nu liep zeker Wim door dat weer mismoedig naar zijn eenzame kamer, dacht ze en het was haar als mistte het nu buiten, doch dat waren weer haar tranen, thans tranen van droefheid. „Waarom deed hij ook altijd zoo superieur, dat hoefde toch niet, al was hij twee en dertig en zij vier en twintig ? Ze werd er altijd woedend om en wanneer hij dat zag werd hij hoe langer hoe kalmer en dat maakte haar gek.” „Mevrouw vraagt of U komt eten, juffrouw,” kondigde het dienstmeisje aan. —■ „Ja, ik kom,” antwoordde Nelly. Snel droogde ze haar oogen en wiesch zich een weinig, doch toen ze in de huiskamer kwam zei moeder dadelijk : „Wat is er, kind, heb je gehuild ?” en vestigde de aandacht van vader en alle huisgenooten op haar. Dat was genoeg om Nel weer in tranen te doen uitbarsten. „Ik eet niet, Moeder, gaat Uw gang maar,” en in de diepe vensternis ging ze zitten en schreide, want hier, in die nis hadden Wim en zij hun lievelingsplaatsje uitgezocht en samen luchtkasteelen gebouwd voor hun mooie toekomst. En die was vervlogen nu ; weg-. gevaagd, want dat zij, Nelly, de eerste zou zijn om hem de hand der verzoening te rei-, ken, dat kwam niet in haar op. En dat was juist ’t vreeselijke, dat het nu niet meer goed zou komen, nooit meer, want den toon waarop Wim gesproken had kende ze ; als hij zóó sprak zou niets of niemand hem bewegen zijn woord te breken, ook al was zijn levensgeluk daarmee gemoeid. Toen voelde ze een arm om haar schouder en ze wist dat het moeder was, die daar achter haar stond. „Vertel me eens, Nelly ?” vroeg moeder en beiden zetten ze zich in de vensternis. „’t Is af, moeder, met Wim,” bracht ze met moeite uit en ze legde haar gloeiend hoofdje op moeders schouder. „Kom, kom, kindje, daar komen jelui wel op terug. Daarvoor zijn jullie beiden toch te verstandig om je levensgeluk op te offeren aan een kleine oneenigheid ? ’t Was toch zeker niet zoo ernstig?” „Neen, maar uit ’t een kwam het ander en hij wil altijd regeeren en ik moet altijd de minste zijn !” „Weet je wat het is, Nelly, met jullie beiden ? Ik als je moeder mag je toch gerust zeggen, dat ik denk dat jij in de meeste gevallen de oorzaak bent ? Als jij iets voorstelt moet en zal het gebeuren en wanneer Willem je niet direct toegeeft wordt je driftig en ga je dingen zeggen, die een meisje niet tot haar verloofde zeggen mag en die Willem alleen heeft aangehoord omdat hij zoo zielsveel van je houdt. Als je kalm nadenkt, kind, zal je moeten erkennen, dat ik gelijk heb. Was het nu ook weer niet iets dergelijks ?” Nelly gaf geen antwoord, dat kon ze niet, maar ze knikte met opeengeklemde lippen. „Je moest hem schrijven, Nel, dat je graag den ring weer aan je vinger zag en hem vragen dien morgen te komen brengen. Je moet schuld bekennen kind.” Doch nu richtte Nel zich energiek op. „Nooit, moeder, nooit doe ik dat,” zei ze. „Hij heeft evengoed schuld als ik,” en ze vertelde, dat Wim gezegd had dat zij, Nelly, de eerste moest zijn om hem de hand der verzoening te reiken. „En dat zal nooit gebeuren, moeder!” eindigde ze met een snik. „Kindje,” zei Mevrouw Geevers vriendelijk, „denk er toch eens ernstig, heel ernstig over na, wat je op ’t oogenblik aan ’t doen bent. Je bent bezig het levensgeluk van twee menschen te vernietigen, want de liefde, de echte, die jullis- voor elkaar voelt, komt maar éénmaal in een menschenleven. Werp die niet verachtelijk weg. Denk er nog eens over na, wat ik gezegd heb kind.” „Ik ga niet naar hem toe, moeder, en ik schrijf hem evenmin,” antwoordde Nel'. Toen liet Mevrouw Geevers haar trotsch dochtertje alleen en vertelde de geschiedenis aan haar man, die verdiept was in de beursberichten. Hij luisterde verstrooid, wuifde met zijn hand en riep : „Komt wel in orde! Komt wel weer in orde !” Mevrouw schudde echter het hoofd en beweerde dat handelsmenschen geen verstand van jongemeisjesharten meer hadden wanneer ze hun vijf en twintig jarige bruiloft achter den rug hebben. Den volgenden avond ontving Willem Brink een klein pakje thuis. Daarin waren een mooi gouden dameshorloge, een smalle gouden armband, een klein étui voor twee portretten, waarin thans echter slechts zijn eigen portret was. Nelly had haar portret er uit genomen natuurlijk. Er waren nog meer kleine snuisterijen in het pakje, dat waren alle cadeautjes, die hij in hun engagement zijn meisje gegeven had. En nu. . . ? Nu was het alles voorbij. Stil, onbeweeglijk zat hij daar, op zijn eenzame kamer, en eindelijk viel er een traan, juist op een smal blauw lintje, en maakte een donkere vlek. Als Nelly dien traan eens had kunnen zien. . . Maar dat mag niet. Alleen wanneer een man alleen, heel alleen is, ja, dan is het soms mogelijk dat er eens een traan valt, doch niemand mag het bemerken. Het is immers kinderachtig voor een man ! Zóó ging het, één week, twee weken en Nelly schreide, wanneer ze alleen was en Willem werd eenzelvig en somber, doch geen van beiden hoorde ze iets van elkaar en geen van beiden wilde zich buigen. „Zeg, duurt dat nog lang zoo, die toestand met jullie?” vroeg mijnheer Geevers op een avond, toen Nelly met roode oogen aan tafel zat. „Laat dien jongen toch hier komen geef hem een zoen, en maak de zaak in orde. Is dat eikaars leven vergallen ! Je broertjes en zusjes zullen den­ 5 HOE DE VROUW DEN MAN VERVANGT. Bovenstaande foto werd genomen te ... . Ach, neen, wat geeft het, wèar deze foto werd genomen? Een dergelijke opname kan in iedere Engelsche fabriek van beteekenis gemaakt worden, want overal in Engeland is de vrouw, waardoor het vertrek der mannen naar het front, een plaats in werkplaats of fabriek open kwam, zich komen aanbieden om die te vervullen. Ze keek niet of het werk zwaar of moeilijk was, of haar handen, die gewoon waren aan lichte en meer gracieuze bezigheden, er wel voor geschikt waren. Ze zouden er voor geschikt wórden, en de kracht en behendigheid, die ze bij het aanvaarden van het voor haar zoo ongewone werk miste, ze zouden komen tijdens het werk. En dat haar handen vereelt, haar gang en gebaren minder „vrouwelijk” zouden worden, het deerde haar niet, omdat het was om te helpen verdedigen haar „home”: haar man, haar broers moesten naar het front en hun plaats moest worden ingenomen; het raderwerk van den handel en de nijverheid moest blijven loopen en thans harder dan ooit. Haar vaderland was in een strijd op leven en dood gewikkeld; mee te helpen waar het kon en moest gevoelde zij als haar plicht. En juist omdat ze „vrouw” was, was die plicht haar duidelijker en niets ter wereld kon er haar van terughouden dien te vervullen. — Onze foto geeft een Engelsche vrouw, ópwerkend tegen den man, maar ook in andere oorlogvoerende landen zouden dezelfde typische tooneelen op de gevoelige plaat zijn te vereeuwigen. In Duitschland in Frankrijk, overal waar de man zijn werk moest laten liggen, nam de vrouw het ter hand om het voort te zetten. Wij hebben eerbied voor zulke vrouwen. Maar is het in het belang van den vrede, dit is dus in het belang van de menschheid? We gelooven het niet, omdat op deze manier de reserves worden vergroot, de strijd gerekt wordt. Zoo heeft ook deze zaak haar schaduwzijde. En het is goed om ook deze te overwegen. ken dat ze een zus hebben, die niet meer lachen kan ! Niet kinderen ? Maar wacht maar, jongens, volgende week ♦ komt Sint Nicolaas weer, hoor, dat heeft de goede Sint me beloofd en dan zal hij voor allemaal wat meebrengen, dan zullen we weer eens een echt vroolijken avond hebben !” En de goede heer Geevers wreef zich reeds de handen in ’t vooruitzicht. „Gaat U niet meer naar Uw verloofde, meneer?” vroeg Willems oude hospita hem, toen hij eiken avond op zijn kamer bleef. „’k Heb geen verloofde,” zei Willem norsch en de oude vrouw hoorde aan zijn toon, dat ze niet verder vragen moest. „Dat gaat zoo niet langer,” zei hij bij zichzelf, met groote stappen zijn kamer op en neer loopend. „Ik ben niet meer in staat iets te doen, daar moet ik verandering in brengen !” En hij zon op een middel daartoe. Plotseling scheen hem iets te binnen ‘te schieten. Hij nam zijn hoed en jas en was het volgend oogenblik op weg naar het kantoor van den heer Geevers. Wat daar in het privé-kantoor besproken werd heeft nooit iemand vernomen, doch zeker is het, dat Willem met een zeer opgelucht hart en een bijna vroolijk gelaat een uur later zijn kamer weer binnenstapte. Sint-Nicolaasavond ! Wat zag bij de familie Geevers de huiskamer er gezellig uit. Het waren al blijde kindergezichtjes, die men zag. Mevrouw lachte met de kinderen mee en de heer Geevers repeteerde nog eens met de kinderen het welkomstlied aan Sint Nicolaas, die zoo straks komen zou met cadeautjes voor allemaal! Hoe hadden ook Nel en Willem het vorig jaar aan het welslagen van het feest meegewerkt I En nu ? Hoe sarcastisch beschouwde Nel het alles. Geen surprise had ze gemaakt, geen verrassing bedacht voor den een oi ander, ’t Was toch maar elkaar met open oogen voor den gek houden. En dan zoo’n door Vader gehuurden ordinairen Sint Nicolaas, die aan elk kind de gewone vragen stelde met een zware basstem, dan presentjes, die beneden in de gang stonden door een zwart knechtje naar boven liet brengen en eindelijk bij de meiden in de keuken de gewone glaasjes warme punch ging drinken. Bah I „Hoort kinderen,” riep de heer Geevers plotseling, „ik geloof, dat ik de kettingen hoor rammelen. Jullie ook niet ?” Heel duidelijk was het gerammel van ijzer hoorbaar en ademloos staarden vele schitterende kinderoogen naar de deur, die wijd door de meid werd opengeworpen. ’ „Het welkomstlied, kinderen!” riep de heer Geevers. en eenigszins benepen en een weinig vreesachtig, door de groteske verschijning van den eerwaarden Sint met langen grijzen baard en donkerrooden mantel, klonk het welkomstlied hem tegen. „Dank je kinderen,” klonk de traditioneele bromstem, „daar komt de knecht met de cadeaux, die ik voor jullie uit Spanje heb meegebracht.” Het kleine knechtje droeg met behulp van de meid een reusachtige mand naar binnen en toen Sint Nicolaas begqn te strooien met pepernoten en suikertjes, verdween bij de kinderen alle vrees en een luid gejoel en gejuich vervulde de kamer. Nel zat het maar aan te zien en ze dacht eraan, dat ze verleden jaar op dezelfde plaats stond, doch dat ze toen Wims arm om zich heen voelde en ze dacht eraan hoe blij ze wel was toen ze dien smallen gouden armband van hem kreeg als een aardige surprise, en eindelijk dacht ze ook hoe eenzaam Wim het wel hebben zou op z’n kamer, daar in die stille straat. En toen Nelly zóóver was gekomen met denken, toen zag ze den ouden Sint in een nevel en ze kon haar tranen niet weerhouden. Wat was het nu ellendig, dat die kerel haar juist een pakje moest overhandigen en dus zag, dat ze schreide ! Ze pakte het uit. Een zilver damestaschje was het, van vader en moeder. Toch aardig! Tusschen het gejuich der kinderen door hinderde haar telkens de diepe basstem, die maar stereotiep informeerde : „En jij kleintje, ben jij nogal zoet geweest ?” Eindelijk had hij ze gelukkig allen bedeeld. De man scheen zelf ook wel naar zijn warme punch te verlangen. „Dag mijnheer, dag mevrouw,” bromde hij en reikte papa en moe de hand. „Dag Sint Nicolaas, dank U nog wel voor alles en goede reis,” wenschten ze en „goede reis, Sint Nicolaas,” riepen ook de kinderen, hem ’t rechterhandje toestekend, terwijl zij met de linker de lekkernij stijf omkneld hielden. „Wat moet er nu nog gebeuren ?” dacht Nel, toen ze bemerkte, dat Mama alle kinderen successievelijk door tusschendeuren naar de andere kamer liet gaan. Toen kwam Sint Nicolaas ook haar eindelijk een afscheidsgroet brengen. Hij scheen toch echter niet zqo’n vreeselijk onopgevoed mensch te zijn, want een hand durfde hij haar blijkbaar niet geven. En dat verheugde het trotsche hartje van Nel, omdat hij alle anderen wel de hand had gedrukt, doch zij blijkbaar een indruk maakte, die hem weerhield de hand uit te steken. Met de armen langs zijn wijden mantel kwam hij nader en maakte een buiging. Nel wilde echter den man niet kwetsen en vriendelijk en tegemoetkomend zijn. Ze stak haar hand uit. „Dag Sint Nicolaas, goede reis !” zei ze half lachend. Doch Sint Nicolaas liet haar handje niet los. Met zijn linkerhand trok hij zich het mombakkes van het gelaat en hij zei met bev 7 de stem : „Is dit de hand der verzoening, Nelly?” „O, Willem,” gilde ze en zenuwachtig snikkend sloeg ze bei haar armen om z’n hals. Doch dat heeft niemand gezien, misschien alleen Mevrouw, maar dan toch maar heel even, want zij was degene, die de tusschendeuren sloot en in de andere kamer ging. — ü_---------------- ............................................................==^) PANORAMA
PDF
Nummer
1916, nr. 91, 15 nov. 1916
Blad
06
Tekst
PANORAMA o IN DEN TREIN derde-klas-coupé was vol. Toen er nog maar negen waren, had er een geprobeerd, door een weinig buiten het portierraampje te hangen, tenminste den tienden eruit te houden, maar ook dit middel, gewoonlijk niet zonder succes, faalde dezen keer. Bij het affluiten kwam er nog een broodmager mannetje buiten adem naar binnen tuimelen, en zei in de verbolgen stilte, dat hij ’m, hèhè, toch nog nèt gepakt had. Toen niemand antwoordde, keek hij, zij het ook schichtig als een hinde, rond, en ving een donkere bui van booze blikken. Hij sloeg de oogen neer, bespeurde de punten van zijn laarzen, en begon die beangstigend strak te fixeeren. Naast hem zat een juffrouw een boek te lezen; ze dacht dat de man erin keek, en gluurde hem van terzijde verbolgen aan. Naast de juffrouw zat een loodgietersknecht, in blauw linnen kiel en pillowbroek; daarnaast nog zoo een, dan in den hoek nog een. De loodgieters praatten luid en onderstreepten eiken zin, of eiken onzin zoo ge wilt, met breed uitwiekende armbewegingen ; voorts rookten ze sigaren, welker onaangename geur zich met de zoo mogelijk nog onaangenamere van het pillowvermengde.Tegenover den laatsten loodgieter zat ’n doodsbleeke jonkman, die er zeer gepoetst en gezalfd uitzag en ’n geur van violettes de Parme van zich gaf; hij was vermoedelijk een kappersbediende. Aan zijn zijde bespeurde men een visschersvrouw met op den schoot een mand garnalen, ook al niet volkomen reukloos. Naast haar werd een bedeesd boerenechtpaar aangetroffen ; de man zoog weerzinwekkende walmen uit een doorgerookt neuswarmertje, de vrouw diende zichzelve uit een zoogenaamden flacon van tijd tot tijd op haren zakdoek plasjes toe van een kwalijk riekend vocht, in de wandeling eau de Cologne geheetèn, en bracht dien aldus gedrenkten zakdoek telkenmale nog aan den neus ook. Naast haar, als vijfde, zat op die bank, of liever gezegd ten deele op haar breeden rokkenstapel, een veekooper met een hooge zijden pet op en een korten kromstaf als teekenen van z’n waardigheid; een blauwe lange kiel en een schier ondoordringbare beenbedekking van modder en vuilnis voltooiden zijn uitrusting. Behalve deze vuilnis had hij nog een pikzwarte dikke sigaar bij zich, waaraan hij een waarlijk walglijken stank ontlokte. De man had een allesbehalve vrindelijk voorkomen ; zijn inktzwarte oogen scholen bijna aldoor in de nauwe oogspleten weg; over zijnmondhing een woeste warrige snor gramstorig omlaag als een dreigende onweersbui over een landschap; de handen, die op den krommen stok rustten, waren ruigbehaard en ontzaglijk als die van een antediluviaanschen gorilla. Zoodra het broodmagere mannetje was binnengevallen had de veekooper snel en wild het portierraampje opgerukt, en de afgesloten ruimte van eenige kilometers begon zich gaandeweg te vullen met een blauwen rooknevel, terwijl een gecompliceerde geur van kappersbedienden, garnalen, eau de Cologne, pillow en de walglijkste stinkstokken heerschte. De lauwe najaarszon stuurde van haar warmte ook een dosis deze derde-klas-coupé in, en de temperatuur, door geen windvleugje afgekoeld, steeg en steeg met elke seconde. De trein ijlde voort. De rook werd dikker en dikker, het spel der op- en neergolvende telegraafdraden, der in breede sectoren daarhenen ijlende landerijen buiten werd vanuit de coupé vager en vager waarneembaar. De menschen begonnen gebaren van bedruktDE OPENING DER H A N D E L.S H OO GESC H OO L. T E ROTTERDAM Groep van autoriteiten, genoodigden, hoogleeraren, docenten, studenten en^„ gefotografeerd in de groote hal der Hoogeschool na het (foto's Wolf) heid te vertoonen ; nu en dan verschikte er eens een op zijn plaats, maar ofschoon af en toe de grimmig uitziende veekooper van terzijde gemonsterd werd, zéggen deed niemand iets. En de trein snelde voort, en de walglijke heete damp werd dikker en dreigender. Eindelijk waagde de boerenvrouw een luiden zucht, en daarna op fluisterenden toon tot haar echtgenoot: „Frisch is het hier niet.” En de juffrouw, die in een boek las, maar reeds lang daarmede was opgehouden, zoozeer staken hare oogen,' ruikte eens veelbeteekenend, en sloeg een schuwen blik naar den grimmigen kerel in den hoek. De anderen zwegen nog, en de trein ijlde voort, en de nevel werd dikker en dikker, als een Londensche mist. De kappersbediende mompelde nu boosaardig, en loerde snel naar den veekooper. Zelfs de loodgieters puften eens ; DE OPENING DER HAN DELSHOOGESCHOOL TE ROTTERDAM. Verleden week had de officieele inwijding plaats van de Handelshoogeschool te Rotterdam. De plechtigheid werd bijgewoond door H.M. de Koningin, Z.K.H. den Prins, enkele ministers en verdere autoriteiten. Op onze foto ziet men de heer C. A. P. v. Stolk, waarnemend voorzitter van curatoren, het Koninklijk Echtpaar verwelkomen. één maakte zijn kiel aan den hals los om op adem te komen. De broodmagere man werd bleeker en bleeker, met zacht verwijtende oogen zag hij naar den grimmigen overbuurman, maar geen woord kwam over de bloedarme lippen. Blikken van verstandhouding werden, voor zoover de rook dat toeliet, gewisseld. De visschersvrouw pufte zulk een diepen zucht uit, dat sommigen het voor haar laatsten noteerden. De juffrouw van het boek staarde als in hallucinatie naar het handvatsel van de noodrem, De loodgieters waren vertrek van Hare Majesteit. stiller geworden ; gelaten, als verdwaasd zaten ze het eindstation te verbeiden, dat gelukkig niet zoo heel ver meei was. Dit was de gemoedsstemming van allen, indien men bij halfversufte, bij op den rand der verstikking zwevende stakkers nog van een gemoedsstemming spreken kan. Aller oogen puilden uit de kassen, ten blijke eener naderende zinsverbijstering, en die akelig glanzende oogen gluurden steels den grimmigen veekooper aan. die thans achteloos een zijner vreeselijke behaarde knuisten om het riempje van het portiervenster geklauwd had als een afgrijselijk dreigement. Zoo was de ijselijke toestand in deze derde-klas-coupé, als, niet ver meer van het eindstation, de veekooper zich naar den meest afgelegen loodgieter keerde, en op vriendelijken toon zei : „Och, wees zoo goed^het raampje open te doen. Het is hier niet uit te houden”. . . . Indien er een dozijn handgranaten in die coupé ontploft was, had de ontsteltenis niet grooter kunnen wezen dan door deze woorden. Met van ontzetting wagenwijde oogen keken allen den spreker aan, en niemand vond een woord, ’n Secondelang heerschte akelig zwijgen. Dan zei er een : ,,Maa . . aa . .aar. . . . ?” Een een ander : ,,Maa . . .aa . . .aar . .. ?” En een derde — het was de man des weerzinwekkenden neuswarmers — zei: ,,Maar u hebt toch dat andere daarnet opgehaald” ..... „Nou, ja, daar stond de wind op, pal in mijn gezicht”.. deed goedmoedig lachend de gramstorig-uitziende, — „maar als u er op tegen hebt.........” Toen braken allen in een luid gelach uit. En als gelijktijdig aangegrepen van een onstuimige geestdrift voor de goede < zaak, zoo stonden ze allemaal op, en stortten zich als om strijd naar het venster, maar een nieuwe verrassing was voor hen weggelegd. De rem werkte reeds, de vaart minderde. De trein gleed het eindstation al binnen. „Laat maar,” lachte de veekooper, — „het is al niet meer noodig.” En allemaal lachten ze, bij het uitstappen en nog daarna, van den weeromstuit. Job Steynen. I'k zit met tante Truus aan de koffietafel en doe mijn uiterste best om belang te stellen in het eenigszins langdradig verhaal over haar vorig dienstmeisje, dat altijd met mannen aan de deur stond te praten. Onwillekeurig moet ik even lachen als ik de minachting in tante’s stem hoorwaarmee ze het woord „mannen” uitspreekt. Neen, tante Truus is in den tijd dat ik haar niet zag in dit opzicht nog niet veranderd: nog steeds koestert zij denzelfden afkeer voor het artikel „mannen”. Tante Truus is het type van ’n verbitterde oude juffrouw, die het den mannen nog steeds niet vergeven heeft dat zij haar destijds over het hoofd hebben gezien. Van m’n vader, wiens oudste zuster zij is, hoorde ik wel eens dat ook zij haar geschiedenis heeft gehad: eens was het bijna tot een verloving gekomen, maar op het laatste moment had het jonge mensch zich bedacht en ’n ander genomen. Héél treurig voor tante natuurlijk, maar als ik haar zie kan ik het den man vergeven. Elk jaar logeer ik een paar dagen bij haar en ook dezen keer heb ik mijn noodlot niet kunnen ontloopen. Opeen goeien morgen vond ik thuis bij ’t ontbijt den gebruikelijken brief van tante, waarin zij mij een weekje bij zich vroeg. Elk jaar ben ik van plan te protesteeren en elk jaar eindig ik met mij erbij neer te leggen. Tot op het laatste moment verwacht ik dan altijd dat er iets tusschen zal komen : moeder kan ziek worden, de meidwegloopen . . . Maar niets van dit alles gebeurde. Wel was ik twee dagen geleden ’s morgens met keelpijn wakker geworden en had ik al bedacht dat zelfs bronchitis mij op dat moment welkom zou zijn, maar een aspirine-poeier had mij totaal van deze ernstige kwaal verlost. En daar ben ik nu tegen koffietijd aangekomen, en nu heb ik al meer dan genoeg van de logeerpartij. Ik heb alweer alle mogelijke aanmerkingen moeten hooren : over mijn kleeding, mijn nieuw kapsel, en mijn meening over een boek, waarvan ik zoo dom was te bekennen dat ik het óók gelezen had. En toch ben ik het van de nichtjes, die uitverkoren is door tante als „de eenige waarmee je tenminste een klein beetje kunt redeneeren”. Een twijfelachtig voorrecht! Deze meening heeft wel een hevigen schok gekregen toen ik volgens haar: „de dwaasheid deed om me te verloven”. Dit kan zij mij niet vergeven. Den eersten keer dat zij Frits (Zie vervolg op pag. 10.) —Het— Telegram
PDF
Nummer
1916, nr. 91, 15 nov. 1916
Blad
07
Tekst
7 PANORAMA HET JUBILEUM VAN Mevr, ALIDA TARTAUD-KLEIN. Links Mevrouw Alida Tartaud-Klein als Sonna in Fabricius „Sonna”. De beide andere personen zijn Velsen (Frits Tartaud) en Njo (Martha Walden). MINISTER RAMBONNET TE AMSTERDAM. Verleden week heeft minister Rambonnet een bezoek gebracht aan het marine-établissement te Amsterdam. Onze foto geeft minister Rambonnet met de hem begeleidende autoriteiten. DE ZEEVAARTSCHOOL TE ROTTERDAM. Een extérieur van de nieuwe Zeevaartschool aan den Pieter de Hooghweg te Rotterdam, welke binnenkort geopend zal worden. ilSKRÈHT - NIEUWE BU1MWEG DE FANCY-FAIR IN PULCHRI STUDIO. Te ’s-Gravenhage wordt een fancy-fair gehouden in Pulchri Studio. De bazar is georganiseerd door de Section Beige van het internationaal liefdewerk voor krijgsgevangenen en geïnterneerden in alle landen. — Hierboven een der stands, die zeer de aandacht trok. VROUWELIJKE CONDUCTEURS. Verleden week Vrijdag hadden in Den Haag wederom proefritten plaats voor vrouwelijke conducteurs. Natuurlijk wilden ze gaarfte eens poseeren voor onzen fotograaf. Prof. Dr H. J. HAMBURGER, wien volgens een Wolff-bericht de Nobelprijs voor physica, misschien voor scheikunde, za’ worden toegewezen. Prof. Hamburger is hoogleeraar aan de universiteit te Groningen. J. A, HUEBER.f S. E. DeWALLE. t C. Lz deLÉUR.t A. N. MUTSAERS. t Op 94-jarigen leeftijd is te Leiden overleden de heer J. A. HUEBER, oud-hoofd der school aan het R. K. Weeshuis aan de Sint-Jacobsgracht. — In den ouderdom van 66 jaar is te Haarlem overleden de heer S. E. de WALLE, lid van den Belgischen Senaat. — De heer C. L. de LEUR, adj. commies aan het gemeente-archief te Utrecht, is aldaar op 66-jarigen leeftijd overleden. — Te Tilburg is overleden de Zeereerw. Heer Pastoor A. N. MUTSAERS van de parochie van de H. Jozef (Heuvel). HET SPOORWEGONGELUK TE DEVENTER Opname van het spoorwegongeluk te Deventer, direct na het ongeval gemaakt. Zooals men ziet, rust de ingereden brug op de pijp der locomotief. DE AMSTERDAMSCHE JODEN BUURT Hierboven een drietal opnamen van de Jodenbuurt te Amsterdam, die binnenkort gaat verdwijnen. Op sommige gedeelten is men reeds aan het sloopen gegaan. Links: Een kijkje in de Batavierstraat, die bijna geheel onbewoond is. Midden: De Uilenburgerstraat. Rechts: Hoek Batavier- en Batavierdwarsstraat.
PDF
Nummer
1916, nr. 91, 15 nov. 1916
Blad
08
Tekst
8 PANORAMA. 15 h NEDERLANDSCHE Afb. 2 De wagen \ /oorai in den tegenwoordigen tijd hebben gaszoeklichten en trouwens alle soort verlichtingsmiddelen V aan beteekenis gewonnen, omdat door de troepen veel meer don vroeger gebruik wordt gemaakt van nachfmarschen en nachtgevechten. De twee voornaamste redenen, dat de troepen de duisternis te baat nemen, zijn de volgende. In de eerste plaats noopte de geweldige, vernietigende uitwerking der moderne snelvuurgeweren en -kanonnen, mitrailleurs, bommenwerpers, handgranaten enz., den aanvaller tot het aannemen van ijle formaties en tot het dekking zoeken achter elke terreinplooi. Dan immers lijdt deze de minste verliezen en heeft hij de beste kans tot de verdedigende stelling door te dringen. Hoe moeilijk dit is, vooral in een loopgravenoorlog, leeren de communiqué’*, die maar al te vaak spreken van bloedig afgeslagen aanvallen. Moet evenwel de aanvaller geheel open terrein doortrekken, dan is er dus van dekking zoeken geen sprake en doet hij het verstandigste de duisternis af te wachten, want anders zijn de verliezen zoo reusachtig, dat de aanvallen zeker verbloeden in het vuur van machinegeweren en snelvuurkanonnen. Behalve echter de dood en verderf verspreidende moderne wapens, is er nog een andere omstandigheid, die de „Leere des Schlachtfeldes ’ allernoodzakelijkst maakt. Die tweede factor is de luchtverkenning, welke vooral heden ten dage zulke uitstekende uitkomsten heeft verkregen. Gesloten afdeelingen moeten zich al zeer handig en gedekt langs de wegen en door het terrein bewegen, willen zij niet opgemerkt worden Zoowel bij de strijdende troepen als bij den trein is er de drang ingekomen zich zooveel mogelijk te dekken, want niet alleen worden ze verkend, doch ze kunnen ook door bommen, pijlen enz. aanmerkelijke verliezen lijden. De berichten van vliegeniers kunnen zoowel van strategische als van tactische beteekenis zijn. In beide gevallen zijn ze voor de legerleiding van zeer groot belang, omdat die daardoor in staat wordt gesteld tegenmaatregelen te nemen» welke die des vijands kunnen verijdelen. Zoowel de moderne vernielings- als verkenningsmiddelen maken het dus gewenschf bij vele krijgsverrichtingen van de duisternis gebruik te maken. Troepenverplaatsingen, welke beslist geheim moeten blijven, aangezien anders het verrassende karakter der onderneming verloren zou gaan. zullen dus zeker ’s nachts moeten geschieden. Vandaar dat alom door de troepenaanvoerders zeer veel werk gemaakt wordt Afb. 8. Het gaszoeklich van de beoefening van nachtmarschen en nachtgevechten. Alle moeilijkheden nemen tijdens de duisternis zeker met de helft toe. Het houden van verband is veel lastiger, evenals de handhaving eener goede marschdiscipline. De samenwerking tusschen verschillende colonnes en afdeelingen ondervindt de grootste bezwaren. Vergissingen in den weg zijn niet uitgesloten. Er is betrekkelijk weinig voor noodig om snel een paniek te doen ontstaan. Vooral jonge, onervaren troepen en in het bijzonder zij, die nog weinig tijdens de duisternis oefenden, staan hieraan bloot. Het behoeft geen betoog, dat in zoo n geval de gevolgen niet te overzien zijn. Na het voorgaande is het duidelijk, dat, waar het marcheeren en vechten tijdens de duisternis zoo is toegenomen, zoowel aanvaller als verdediger zich daarop hebben uitgerust. In de eerste plaats wel de verdediger. Afb 3a. Mei hei gaszoeklicht en loebehooren bepakte manschappen omdat deze in het onzekere verkeert, waar en wanneer de aanval zal plaats hebben en het er dus voor hem in het bijzonder op aankomt te weten, wat de Afb. 7. Bij verrassing door het gaszoeklicht beschenen troepen Afb. 9, De brander van hel gaszoeklicht Afb. 5. Hel zoeklichl opge
PDF
Blad 
 van 2380
Records 2776 tot 2780 van 11897