|
PANORAMA
Een Pers, zooals deze vroeger werd gebruikt.
gegeven. Met eenige kleine wijzigingen, is de bereidwijze
voor alle soorten dezelfde. De Edammer wordt veelal in
fabrieken vervaardigd, terwijl de Goudsche kaas voornamelijk
nog door de boeren zelf gemaakt wordt. Het
gereedschap, daarbij benut, is nog van gansch ander
maaksel dan dat op de fabrieken gebruikt wordt. Als een
curiositeit maakten wij voor onze lezers een kiek van
een oude kaaspers. De twee, tusschen de drie pilaren omlaag
uitstekende, balkjes drukken op de daaronder te
plaatsen kaaskoppen, en worden op hun beurt omlaag
gedrukt door de schuins erboven aangebrachte boomen;
naarmate er meer vormen onder staan, moet de persing
verzwaard, en dit wordt verkregen door de gewichten
aan meer buitenwaartsche haken der dwarsboomen te
hangen.
Op onzen tocht door de welvarende kaasmakersstreek
om Hoorn bezochten wij eenige zeer merkwaardige koestallen,
welke zeker wel een indruk kunnen geven van
de gezetenheid van sommige veeboeren in die buurt. Wij
konden den lust niet weerstaan, een
heel bijzonder mooie voor onze lezers
te kieken.
Deze stal, geheel blauw en geel
geschilderd, den vloer met loopers
en kleeden belegd en waar de beesten
stonden met grind bestrooid, te
allen kante versierd met prachtige
oud-Delftsche borden, wel ’n paar
honderd, en een schat van oud koper,
maakt een phantastischen, schier betooverenden
indruk.
Wij zouden zóó nog geruimen tijd
ons met onze lezers kunnen onderhouden
over wat wij alles met betrekking
tot de kaasmakerij op onzen
tocht opmerkten. Maar de kolommen
van ons blad zijn nu eenmaal niet
van elastiek.
En zooals reeds Frits Reuter zoo
ter snede opmerkte, alle dingen
moeten ’n eind hebben, ’n worst zelfs
twee. We maken er dus ook ’n eind
aan, en hopen maar, dat onze lezers
door ons schrijven, voor zoover ze die
nog niet bezaten, de overtuiging hebben
gekregen, dat het kaasmaken
iets is, waar men in Holland. . . kaas
van heeft gegeten. Kyf-Kyf.
^^lhlhlhiH:nüHj0ÖhhfH!HiHOHh0lllhn;HlflhÖHlh'H!nH!HHlH!öh!»;uif{llh00lihu/iH!Ühhlihhh»fiinHi!hhhhhn}iini0hhhhi!i(nüyihJihhnfH!iülHb0h!hui;hiHlll0l^^
Ij DE GIDS llt
| .......................-,^==>=== Bernard Doornbosch j
..
et was op een zonnigen Zaterdag, des namiddags
twee uur, dat ik voor ’t eerst den kleinen Karei
ontmoette.
Ik slenterde door de Plantage-Middellaan, zooveel
mogelijk de schaduw zoekende, toen opeens zijn
kinderstem mij in de ooren klonk.
„Ik zou graag ’t Kwarium zien !”
Een jongen van vijf a zes jaar keek mij met een ernstig
gezicht aan en wachtte klaarblijkelijk op antwoord.
„Het aquarium is daar ginds!” zei ik met den vinger
wijzende.
„Dat weet ik,” hernam de jongen kalm. „maar ik wil een
gids hebben. Ben je een gids ?”
Ik keek den knaap eens ernstig aan, want op dien leeftijd
treft men galgebrokken aan, die er op uit zijn, vaakmetsucces,
een volwassene in ’t ootje te nemen. Zijn bruine oogen keken
mij echter klaar en open aan, zijn spraak deed hem bovendien
kennen als een zoon van beschaafden, zijn kleeding als dien
van rijken huize.
„Ben je een gids?” herhaalde hij. „Er zijn in verschillende
plaatsen gidsen,” voegde hij er verklarend aan toe.
„Ben je in verschillende plaatsen geweest?” vroeg ik.
„O ja. in heel veel plaatsen,” antwoordde hij. „Agnes en
ik reizen veel en dan nemen we dikwijls een gids.”
Ik kon het niet over mij verkrijgen, het kind teleur te stellen
en daarom zei ik :
„Ja , vent, ik ben een gids 1 Wil jij ’t aquarium zien ?”
„Ja, ’t kwarium !”
Ik wandelde met den knaap
Artis binnen en onderwijl vertelde
hij mij, dat hij Karei Vermeulen
heette.
„Je moest mij ook maar Karei
noemen,” eindigde hij, „dat vind
ik beter dan jongenheer !”
Ik dankte hem voor de concessie
en vertelde hem wederkeerig
dat ik Doornbosch heette.
„Is dat je voornaam ?” vroeg
hij,
lachte ik, „mijn faMijn
voornaam is
5
„Neen,”
milienaam,
Bernard.”
„O, dan heet je net als die
groote honden in Zwitserland.
Als ’t je niet schelen kan, noem
ik je Bernard.”
„Ik vind ’t heel best, hoor,”
antwoordde ik.
„Voornamen vind ik altijd veel
mooier,” ging Karei voort. „Agnes
is er nu aan gewend.”
Ons binnentreden van de zaal van ’t aquarium belette
mij te vragen wie Agnes was. Karei legde vertrouwelijk zijn
hand in de mijne en deed mij allerlei vragen over de vreemde
visschen die wij zagen. We brachten ongeveer een uur in
het gebouw door ; toen zei Karei opeens :
„Ik denk dat Agnes nu wel op mij zal zitten wachten.”
Na nog vluchtig den tuin doorgewandeld te hebben verlieten
we Artis, en Karei bedankte mij zeer beleefd en
vroeg mij hoeveel mijn geleide kostte,
„Vijftig cent per uur,” zei ik ernstig. „Je bent mij dus
vijf en zeventig cents schuldig.”
„Dat spijt me,” antwoordde de kleine baas. „Ik had wel te
voren naar den prijs mogen vragen. Ik heb maar een kwartje.
Maar als je mee naar huis wilt gaan, zal Agnes je wel betalen. ’ ’
„Waar woon je dan, Karei ?”
„In een hotel!”
„In een hotel ?”
„Ja, een met pilaren aan de deur.”
Een bezienswaardige staf
„Zoo ! Maar hoe heet dat hotel ?”
„Dat weet ik niet,” luidde het onverschillig antwoord.
„Waar is ’t dan ? ” vroeg ik meer en meer verwonderd.
„Dat weet ik ook niet ” zei de knaap weer, „maar Agnes
weet het wel!”
„Dat begrijp ik,” zei ik. „Maar hoe ter wereld zul je het
hotel vinden als je den naam en de straat niet weet ?”
„Dat weet ik niet!” luidde het weer steriotiep uit Kareis
mond, terwijl hij mij met onschuldigen blik aanzag. ïk
geleidde hem naar een bank.
„Kom hier en ga eens zitten,” zei ik. „Hoe lang woon je
in het hotel?”
„Een paar weken, denk ik !” antwoordde Karei.
„En wie is Agnes?”
„Wel,” zei hij verwonderd dat ik dit niet wist, „Agnes is
mijn moeder !”
„Zoo ! Noem je haar altijd bij haar voornaam ?”
„Altijd !” klonk het kalm.
„En hoe is je vaders naam ?”
„Vader is dood ! Ik heet naar hem !”
„En waar woonde je voordat je in het hotel met de pilaren
kwam ?”
„In Apeldoorn,” was het antwoord. „Maar daar is geen
kwarium !”
„Jammer genoeg niet,” hernam ik. „Zeg, Karei, vertel
mij nu eens in welke straat het hotel is ?”
„Heusch , Bernard, ik weet ’t niet,” zei de knaap. Toen
greep hij mij plotseling bij den arm en riep uit: ,,Kijk eens,
wat ’n leuke hond. Wat is dat vooi ’n soort hond ?”
„Karei,” vermaande ik streng, „kijk nu niet naar dien hond,
maar luister naar me. Weet je wel dat je verdwaald bent ?”
„Ja, dat geloof ik ook !” luidde het rustig, terwijl,hij den
hond naoogde. „Maar je bent immers een gids, is ’t niet?”
„Ja voor menschen die weten waar ze heen willen,” zei
ik. „Weet je wel dat je moeder nu zit te schreien van angst ?”
De Pekelkelder.
„Ja, ze'zal misschien een beetje angstig zijn,” stemde hij
min of meer bedeesd toe, maar weldra behaalde zijn jeugdig
optimisme weer de overhand en begon hij over de visschen
uit het aquarium te spreken. Ik sneed zijn woordenvloed
af met tal van vragen, die mij echter geen stap nader
brachten.
II.
De drukkende verantwoordelijkheid, die ik gevoelde
voor de veiligheid van dit kind, deed mij eenige minuten
nadenkend voor mij uitstaren. De eenvoudigste en meest
practische manier was natuurlijk het kind naar de politie
te brengen. Dit stuitte mij echter tegen de borst; ik vond
het niet nobel tegenover den knaap die mij zoo volkomen
vertrouwde. Bovendien, wat zou hij een treurigen indruk
krijgen van zijn gids en — er was iets in den aardigen
snaak, dat mij prijs deed stellen op zijn achting. Het
denkbeeld, de hotels telefonisch op te bellen en den portiers
naar mevrouw Vermeulen te vragen, verwierp ik,
omdat ik het een hopeloos werk vond
in een stad zoo vol hotels als Amsterdam.
„Zou je het hotel herkennen als je
het terugzag?” vroeg ik den knaap.
„O, ja!” antwoordde hij luchthartig.
Ik zuchtte, nam den knaap bij de
hand en riep een rijtuig aan.
Karei was in de wolken over zijn
rijtoer en wenschte herhaaldelijk dat
Agnes hem zien kon.
Hij praatte voortdurend over de
visschen uit het aquarium en scheen
zich over niets bezorgd te maken.
In het centrum der stad aangeland,
stapten we uit en wandelden verschillende
hotels en pensions langs,
doch telkens als ik hem er een wees
schudde hij het hoofd.
Hij kon goed loopen, doch hield tel
kens stil om naar het een of ander te
kijken.
Het was intusschen zes uur geworden
en nog steeds was het hotel niet gevonden.
„Zeg, Karei,” zei ik, „heb je geen
honger?”
„Ja,” antwoordde hijeerlijk, „doch
ik heb maar een kwartje.”
„Dat hindert niet,” hernam ik, „we zullen iets gaan eten ;
ik zal de onkosten wel op de rekening zetten.”
Wij traden een restaurant binnen, ik zette Karei aan een
tafeltje tegenover mij en bestelde een en ander voor mij en
den knaap,, die druk babbelde over de schitterende verlichting,
de muziek en tal van andere dingen, die zijn
opmerkzaamheid trokken. Terwijl we op het bestelde
wachtten, ging ik naar de telefoon-cel en belde de politie
op, die echter nog geen navraag omtrent den vermisten
knaap gekregen had. Toen ik terugkeerde, was Karei reeds
ijverig aan het eten. Ik beschouwde den jongen met een
mengsel van wanhoop en bewondering.
„Ben je niet angstig, omdat je verdwaald bent?” vroeg ik
hem.
„Waarom ?” Hij keek mij verwonderd aan. „Je bent toch
een gids, nietwaar?”
Ik had den moed niet zijn vertrouwen te schokken en
knikte.
„Maar Agnes?” ging ik voort.
„O, zij zal er niet aan denken, geloof ik,” antwoordde hij
luchthartig. „Ze zal op bet schip wel op mij wachten.”
„Op het schip ?” riep ik uit.
„Ja, Woensdag gaan we naar Londen!”
„Drommelsche jongen, waarom heb je me dat niet eerder
gezegd?” barstte ik los. „Dan had ik naar de stoomvaartmaatschappijen
kunnen telefoneeren. Nu zijn de kantoren
gesloten.”
„Dat spijt me,” zei Karei. „Ik wist niet dat het van belang
was.”
„Ja, dat was ’t,” ging ik voort, „van heel veel belang. Nu
moet je den geheelen nacht op straat blijven !”
Een oogenblik keek hij nadenkend voor zich en in mijn
boosheid hoopte ik, dat hij nu eens ernstig ongerust zou
worden. Ijdele hoop. Zijn luchthartigheid was onverstoorbaar
en na een paar minuten begon hij weer :
|