|
7 PANORAMA
4 MUZIEK IN HUIS b
ene, tweeë, eene, tweeë. . .
Liesje zat aan de piano, en haar kleine,
onhandige vingers vochten hopeloos met de
toetsen.
Eene, tweeë, eene, tweeë. . ..
Haar mond zeide het, en haar handjes
speelden het, maar met haar gedachten was zij heel ergens
anders, dan bij de étude.
Eene, tweeë . . .
Kan men zich iets werktuiglijkers denken, dan dat
hardop de maat tellen? En die tweede lettergreep vooral,
Musiceerende dame. Naar het schilderij van johannes Vermeer. *s °°k n°g uitkomst, want
Nergens komt ons het volkslied natuurlijker over de lippen -
als buiten.
een van de moeilijkste instrumenten, die er bestaan, en
dan liefst als solo instrument! Waarom zouden we niet
wat meer de oude snareninstrumenten uit hun vergeten
hoekje halen, de gesprongen snaren weer opspannen, en
ze ons laten vertellen van oude, gezellige tijden, van
liedjes die iedereen kende en meezong; ze met bescheiden
accoorden doen spreken van huiselijkheid, van muziek,
die minder had doen zuchten, en grooter voldoening
bracht ?
Een stem om een liedje te zingen, heeft haast iedereen,
en voor de vogeltjes, die al heel ongelukkig gebekt zijn,
— een oud rijmpje zegt:
’t Is buiten kijf een zeldzaam man
Die zonder stem goed zingen kan
Hij, die geen liedje zingen kan
Die moet er maar eentje fluiten.
zegt Willem Gijssels, en dat brengt ons meteen in de
stemming van dien oolijken Jan Steen, waar het heele
gezicht, de heele houding meedoet aan het jolige liedje
met het kostelijke refrein.
Wat voor een droogpruim zou dat moeten zijn, die
daar niet met mee zou gaan zingen ?
Zoo zou toch een luit, met een aardig volksliedje, vrij
wat meer gezelligheid in de huiskamer aan kunnen
brengen, dan de op het oogenblik zoo veel, en vaak al
te dilettantisch beoefende concertkunst.
De luit en de guitaar zijn instrumenten, waarop men
in een jaar al heel wat kan bereiken, wanneer men tenminste
de 6-snarige neemt, die voor begeleiding heel goed
voldoet.
De variaties in deze instrumenten is n.1. zeer groot,
Man met luit. Naar het schilderij van Frans Hals.
die er altijd met een zetje achteraan kwam, kan er iets drooger
klinken, in dien kleinen, frisschen mond, dan dat eeuwig herhaalde
e?
* *
*
Eenige maten pauze — daar had je weer dat moeilijke accoord,
waar, tot haar altijd nieuwe ergernis, allemaal herstellingsteekens en
dubbele kruizen voor stonden. Dat wilde er bij haar maar niet in,
dat zoo iets niet eenvoudiger geschreven kon worden.
En nadat ze een poosje onwillig op al die malle teekens had zitten
staren, draaide haar hoofdje, zonder dat zij er zichzelf van bewust
was, naar het openstaande raam, waar de zon doorheen scheen,
en waar een heerlijk grasluchtje door kwam aanzwellen.
Wèg glipten haar gedachten, door het open raam, naar buiten,
naar de wei tusschen de bloemen, waar haar makkertjes speelden.
Daar maakten ze kettingen van paardenbloemstelen of bonte ruikers
of kransjes, daar holden ze onder gegil en gelach in een langen
slinger, of lagen lui neer en kauwden een zuringstengeltje. Hé, daar
kon je nog eens pret hebben, maar hier ? Altijd die vervelende études,
altijd dat vervelende tellen, altijd dat vervelende leeren—en Liesje
voelde een waren haat tegen de muziek.
* *
*
,,Waarom speel je niet verder?” klonk het uit de andere kamer.
„Speel je niet verder”, neemaar, die was goed! Hoe kwamen
de menschen er toch bij, dat spelen te noemen, daar had ’t nu
net zooveel'van ... Een kwelling, dat was het! En met’n huilerige
stem hief Liesje haar „eene, tweeë,” weer
aan, als begeleiding van haar hakkelige
muziekje, totdat het voorgeschreven uur
voorbij was.
Liesje is nooit een groote pianiste geworden
.. .
„Och kom!”
Neen, maar nu zonder gekheid. Het kind
was toch niet onmuzikaal, hoe kwam het,
dat zij, zoodra ze geen les meer had,
de piano niet meer aanraakte? Een beetje
muziek in huis is zoo gezellig.
Ach, het ging haar als zoovelen anderen,
^ien de piano als instrument is opgedrongen,
omdat nu eenmaal een piano in
haast geen huishouden meer ontbreekt, en
omdat nu eenmaal muzieklessen bij de opvoeding
van het kind hooren. Wanneer
dan de muzikale aanleg al niet iets bizonders
is, dan gaat het als met ons arme
pianistje hierboven, dan wordt al gauw,
na den langen schooldag, het studeeren een
zure plicht. Het gedwongen voorspelen met
trillende vingers en veel meer fouten dan
noodig was, wordt voor ’t kind een schrikbeeld,
voor de toehoorders een zoeken naar
aanmoedigingen, die niet van harte gaan.
Zoo werd het instrument gehaat gemaakt,
en het genoeglijke, dat de muziek in huis
moest brengen, is ver te zoeken.
Maar waarom ook altijd de piano kiezen, Als het lied gezongen is. Naar de schilderij van Benjamin Prins.
-7-7-..;...... .....77
L »?rJ fung m 11 i« ,
fkrfkJ, Th Hu/a’j up ji
Lord Sands zong ons een nieuwe ballade. Illustratie
uit: The household of Sir Thomas More.
en geen wonder. De uitvinding van een snaar te doen trillen, om
een toon voort te brengen, is wel haast zoo oud als de menschheid
te noemen.
Onze zeer verre voorouders spanden een snaar over het karkas
van een schildpad, en wanneer ze daarop zaten te tokkelen en
aldoor hetzelfde schrale toontje voortbrachten, voldeed dat geheel
aan hun muzikale behoeften.
De eischen zijn sedert iets hooger gesteld, en aan de harp, met
haar véle snaren en ingewikkeld pedalensysteem, zou men niet moeten
zeggen, dat zij van het schildpadkarkas afstamt!
Zulke familieleden kent men liever niet.
Maar tusschen deze twee bestaan er zeer vele overgangen en
daarvan zijn het de luit en de guitaar, die heel goed zelf te leeren
zijn, en die veel gezelligheid aanbrengen.
Want niet alleen thuis vullen zij de atmpspheer met dat huiselijke,
dat wij bijna alleen nog door overlevering kennen, uit den tijd,
toen bij de groote houtvuren de spinraden snorden en er wijsjes
weerklonken, die van geslacht op geslacht voortleefden, maar overal
heen kunnen ze worden meegenomen, op uitstapjes, op voetreizen.
En wie weet, of ze er onze jongelui niet toe zouden brengen,
het bij ons zoo vergeten volkslied weer op te halen; want nergens
dringt zich het onmogelijke van de tingeltangelprullen zoo aan ons
op, als buiten; nergens komt ons het volkslied natuurlijker over de
lippen als in de natuur, waar het ontstond, gezond en eenvoudig
als alles, waar het van spreekt. H. S.
‘Kleine Gedachten.
De gedachten zijn het, die ons gedachteloos
maken.
Niets is zoo onnatuurlijk dan dat wij
alles natuurlijk vinden.
Niet alles is dood, wat men begraven
heeft.
Men spreekt veel van mode en smaak,
en toch is de maak zoo zelden mode.
Het leven is als een gerecht: hoe meer
men er van geniet, des te gauwer men er
genoeg van krijgt.
Onze idealen zijn dikwijls onze gevaarlijkste
vijanden.
De menschen, wien het leven het donkerst
toeschijnt, plegen te gelooven, dat
zij het helderst zien.
Ons menschen gaat het als luchtschippers:
wanneer wij geestelijk hooger stijgen willen,
moeten wij veel ballast uitwerpen.
Menigeen komt door enkel gebeurtenissen
niet tot leven.
|