|
PANORAMA 2
Zebra’s in Artis.
8° .............—-............................—---------------
SCHOOLFILMS
en stelde ons onlangs in de gelegenheid een
vertooning bij te wonen van film-opnamen,
welke speciaal ten dienste van het onderwijs
vervaardigd zijn. De vertooning werd gehouden
in het -gebouw eener groote school,
en het publiek bestond uit.... het jonge,
dartele en luidruchtige volkje, waarvoor deze films bestemd
zijn, een publiek dat wat waardeering, ontvankelijkheid,
eerlijkheid van oordeel en geestdrift voor het pakkende
betreft, minstens de gelijke mag heeten van het andere,
dat uit volwassenen bestaat. Maar niet in de eerste plaats
De olifant in Artis.
als vermaak, zij het dan ook een hoogst ieèrzaam vermaak,
was deze vertooning bedoeld. De paedagogische
beteekenis der schoolfilm te demonstreeren, ziedaar de
opzet van deze voorstelling. Er waren dan ook verscheidene
mannen uit de onderwijswereld onder de genoodigden,
ook ouders en voogden van de kinderen en meerdere
volwassenen die belangstelden in. de beteekenis der film
voor het onderwijs der jeugdige snaken, die, ondanks
hun oorverdoovende bestaansuitingen, kattenkwaad en
dubbelgebeide vrijheidsidealen, onze liefde hebben.
Wij hadden nogal wat goeds van deze schoolfilmen
vernomen, maar wat wij dien avond ervan zagen, overtrof
onze hoogste verwachtingen. De opnamen op zichzelf
zijn in één woord voortreffelijk. We zagen op het doek
een groot aantal verschillende diersoorten uit „Artis”
hun dagelijksch leventje leiden, zoo vrijmoedig en plezierig
ongegeneerd, alsof er op dat oogenblik geen opneem-apparaat
in de buurt geweest was. Ze weten van den prins
geen kwaad, deze modellen uit den beesten-boogaard.
Geen zweem van pose om „er mooi op te komen”, geen
gewichtige gezichten of veelbeteekenende onderkinnen,
geen houdingen waarbij een fraai gevormd lichaamsdeel,
de edele snit van een kleedingstuk, een mooi profiel of
een ordelint opvallen; deez’ modellen lappen dat alles aan
hun viervoetige laarzen, om het met een zoölogischen of,
liever gezegd, een zoo önlogischen term te zeggen. Deze
opnamen zijn van het zuiverst realisme. „Je ziet ons hier
zooals we zijn, voila tout”, zeggen deze zwijgende dieren
tot den toeschouwer. Het zijn dieren, bespied en geknipt
in hun huiselijken omgang, hun dagelijksch leven, op gewone
werkdagen, zeg maar. Onze lezers kunnen zich op
de hierbij afgedrukte opnamen daarvan overtuigen.
Het aanschouwelijk onderwijs, reeds geruimen tijd, en
terecht, in aanzien, kon tot nu toe toch niet meer laten
zien dan een stilstaand beeld, maar hoe voortreffelijk zulk
een beeld dan ook mag zijn, het is altijd eenigszins doodsch,
niet waar? Bij de film-opnamen nu ziet de leergrage
jeugd de dieren eten, drinken, passagieren en met elkaar
converseeren; het leert de levensgewoonten van die beesten,
de houdingen, de eigenaardigheden en tempo van hun
bewegingen en gang, onverminderd nog het voordeel dat
bewegende beelden reeds uitteraard hebben doordat ze
oneindig veel meer de aandacht van de kinderen boeien.
Het eenige voordeel, dat het stilstaande beeld bood was
dat het juist doordat het stilstaat, meer gelegenheid aan
den verklaarder biedt om de vormen op zijn gemak te
demonstreeren, dat voordeel. . . . hebben eveneens en gelijktijdig
deze films; immers op elk gewenscht oogenblik kan
men het beeld laten stilstaan, zoodat het als een gewone
foto doet, en zonder één beweginkje van ongeduld of ergernis
van zich vertellen laat, en zijn doopceel laat lichten
van a tot z zonder kregelig te worden. Deze stilstand wordt
verkregen door het uitschakelen van den motor, die den
filmband van de eene rol afwindt op de andere; het
beeld dat juist voor de lamp en de lens is, staat dan
ineens stokstijf stil. Dit is een zeer practische vinding,
die de film als demonstratiemiddel onovertreffelijk maakt
in èlk opzicht. Voor onze lezers drukken wij hierbij eenige
van die dieren-opnamen der Hollandia-filmfabriek af. Kijk
u me die zebra’s eens aan in hun prachtige getijgerde
kleeren, in prettige eensgezindheid door hun echtelijke
woning of liever echtelijken tuin rondspankeren. En den
kameel met zijn dom en toch sympathiek uiterlijk, metzijn
neus en twee bulten in den wind, of hij zeggen wil: mag
ik me even voorstellen. Ik ben het schip der woestijn,
al zeg ik het zelf. Ik ben een nuttig dier voor den mensch,
al ziet u me hier op non-actief. Veel ruimte heb ik hier
niet, maar de frissche lucht is van iedereen. Afwisseling
en vertier als vroeger toen ik in betrekking bij de karavanen
was. ho maar; ik verveel me eigenlijk, maar van den anderen
kant, dood te werken hoef ik me niet, en ’n mensch zijn
gemak is ook wat waard. Dank u voor de klandizie. En
tot genoegen. Adieu”.
Flamingo’s in Artis.
Hier is de olifant, onze oude kameraad. Zijn oppasser
is er ook, maar die interesseert ons minder. Het beest
staat op zijn achterste pooten, en dat is wel eens goed,
net zoo als voor een mensch. Anders nemen ze toch maar
een loopje met je. „Ik ben gewend”, denkt hij, „dat ze
respect voor me hebben, en dat is dan ook iets waar
ik niet buiten kan. Mijn oppasser is de eenige, die familiaar
met me omgaat, maar daar staat, tegenover, dat
hij me heel aardig gedresseerd heeft, en daar ben ik
dankbaar voor. Dat is mijn cultuur. Daar ben ik trotsch
op, Dat maakt me tot wat ik ben, en onderscheidt me
van mijn ongelikte beren van bloedverwanten in Afrika
en zoo, van wie trouwens iemand van eenige beschaving
geen notitie neemt. Ik ben niet zoo ongelukkig als de
menschen denken, en om dat te bewijzen speel ik nu en
dan op de mondharmonica. Geld wil ik daar niet voor
hebben; „1’art pour 1’art” is mijn devies; de dubbeltjes,
die het publiek me geeft, overhandig ik met mijn tromp
Havenbedrijf van Rotterdam. Een grijper gereed een hap te
nemen uit een hoop bazaltslag.
zonder eenig oponthoud aan mijn oppasser, die behalve
mijn oppasser ook mijn vriend is. Eetbare geschenken slik
ik door, maar wat moet ik als olifant nu met een dubbeltje
uitvoeren? Zeg dat zelf. Nu, tot een volgenden
Ijsbeer in Artis.
keer. Het is mooi geweest voor vandaag. Bonjour, en
denk eens aan me....”
Dezen ijsbeer zien wij juist op het punt om toe te
geven aan zijn grootste liefhebberij: het zwemmen. En dat
kan hij dan ook deksels goed. Een lage temperatuur van
het water is iets waar hij zijn hand niet voor omdraait.
Als een ander snakt naar een warmen grog of een andere
hartversterking, dompelt hij zich met het grootste
plezier in het koude water. Hij is een levende reclame
voor de hydrotherapie, want hij is zoo gezond als een
visch, als hij zoo nat als een kat is. Hij zit warmpjes
in zijn vleesch, en ondanks zijn middelbaren leeftijd voelt
hij zich, och gunst, een jongen die pas komt kijken. Al
moeten wij zeggen, dat dit kijken nauwelijks .den naam
van kijken waardig is, want denk maar niet, dat hij
van de toeschouwers de minste notitie neemt; hij gaat
stilletjes zijn gang, en let op niemand. Ook in dat opKameel
in Artis.
zicht kan hij ten voorbeeld dienen, voor een ieder, onverschillig
wien. Want het ware te wenschen, dat de
menschen zoo zelfstandig leefden en zoo weinig notitie
van de buren namen; dan was er heel wat minder herrie
in de wereld. .,
En eindelijk laten wij u nog een groep flamingo’s zien.
Een vijftal personen, die de koppen bij elkaar steken.
Welk een gracieuze dieren, niet waar? Hun ranke gebogen
vormen doen ze eenigszins op zeer fijne kristallen
karaffen lijken van het nobelst werkmanschap. Het wiegend
bewegen der elegante halzen, het gracelijk fijne
trippen der slanke pooten, het is al leven, fijn en statig
en zwierig leven, wat eraan is.
Zóó, en op nog menige andere wijze geeft de film-opname
dezer dieren u het beeld van hun beweeglijk bestaan,
hun geaardheid en telkens wisselende gestalten.
Ook zeer merkwaardig was een reeks opnamen van het
havenbedrijf te Rotterdam en te Amsterdam, met het
indrukwekkende vertier te water en aan den wal, met de
formidabele hijsch-, weeg-, meet-, laad- en andere werktuigen.
Ge moet eens op dien reusachtigen grijper letten,
die zijn enorme kaken opent om een hap te nemen uit
een hoop basaltslag; dat ontzettende vrachtje zal hij zonder
|